روزنامک: نظامي گنجوي، شاعري كه مَدح نگفت ـ او يک ايراندوست بود که گفت: مَیَنگیز فتنه مَیَفروز کین ــ خرابی مَیاوَر در ایرانزمین
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

نظامي گنجوي، شاعري كه مَدح نگفت ـ او يک ايراندوست بود که گفت: مَیَنگیز فتنه مَیَفروز کین ــ خرابی مَیاوَر در ایرانزمین

نظامي گنجوي (ابو محمد الياس) كه در مارس 1209 ميلادي (به نوشته بسياري از موخان 12 مارس برابر 21 اسفند) ديده ازجهان فروبست شاعري داستانسرا و متخصص مثنوي داستاني بود. ليلي و مجنون، خسرو و شيرين، خمسه، هفت پيكر و اسكندرنامه از جمله آثار این شاعر نامدار ايرانی هستند . وي که شهرت از شهر گنجهِ قفقاز برده مردي گوشه گير بود كه اميران زمان خود را مدح نگفت. نظامي مَدح شاهان، اميران و مقامات وقت را گفتن؛ دروغ و چاپلوسي و نوعي گناه مي دانست. وی در اين زمينه گفته است:
    
    چو نتوان راستي را درج كردن ــــــ دروغي را چه (چرا) بايد خرج كردن
    
     این شعر گنجوی که به انگلیسی و زبانهای اروپایی دیگر ترجمه شده در مقدمه کتاب های درسی «خبرنویسی» درج شده و با استناد به آن به کسانی که بعدا «خبرنویس» می شوند گوشزد می شود که اگر نتوانند حقیقت یک رویداد را بنویسند بهتر است که از آن بگذرند تا مطلب نادرست و ناقص بنویسند و بخورد مخاطب دهند. مخاطب خریدار خبر است و نباید به او کم فروشی و بُنجُل فروشی کرد.
     نظامي که به گفته خودش از يک پدر پارسي و يک مادر کُرد به دنيا آمده بود از زادگاه خود شهر گنجه، جز يك سفر و گويا به تبريز خارج نشد. داستانهاي دوران ساسانيان و تمدن و فرهنگ ايرانيان زمینه ساز نظامي در تنظیم خسرو و شيرين و هفت پيكر (بهرام نامه)، مخزن الاسرار، و ... بوده اند. دیوان رباعیات، غزلیات و قصاید نظامي در ادبيات فارسي جايگاه ویژه دارد . وي بمانند فردوسي در اعتلاي ايران و فرهنگ ايراني تلاش بسيار کرد که از اين بيت او پيداست:
    
     همه عالم تَن است و ایران؛ دل ــ نیست گوینده زین قیاس؛ خجل
    
     چونکه «ایران» دل زمین باشد ــ دل ز تَن بِه بوَد، یقین باشد
    
     مَیَنگیز فتنه مَیَفروز کین ــ خرابی مَیاوَر در ایرانزمین
    
     براي اين كه بعدا به نظامی ايراد گرفته نشود كه چرا درباره اسكندر كه ميهنش را اشغال نظامي كرد سخن گفته است، وی او را در كتاب خود به عنوان يك حكيم و مردي دانا توصيف كرده، نه يك فاتح و نظامی (جنگجو).
    
    
    
    
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: ششم فروردين زادروز زرتشت، پیامبری که «کردار نيک، پندار نيک و گفتار نيک» را ندا داد
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

ششم فروردين زادروز زرتشت، پیامبری که «کردار نيک، پندار نيک و گفتار نيک» را ندا داد

ششم فروردين زادروز زرتشت، تنها پيامبري است که از ميان آرين ها برخاست و «کردار نيک، پندار نيک، و گفتار نيک» را ندا داد و ترويج کرد تا پیروان آموزش های او بویژه ايرانيان با اين منش پرورش يابند و بارآيند. زرتشت ـ آموزگار خوبي ها و برحذرداشتن بشر از گراييدن به بدي ها مي گفت كه گريز از بدي ها و پليدي هاست كه در بشر ايجاد احساس شادي و نيكبختي مي كند و اين احساس تا ابديت در او ماندنی خواهد بود.
     تا وفات زرتشت، تقریبا همه ایرانیان که غالبا میترائیست بودند به مَکتَب او گرویدند و آيين زرتشت در زمان ساسانيان، دين رسمی ايران اعلام شد. آرین ها و ازجمله ایرانیان تنها مردم جهان باستان بودند که بُت پرست نبودند.
     اَوِستا ـ کتاب زرتشت ـ در عين حال از قديمي ترين نوشته هاي جهان و سند تمدنِ پيشرفته ايرانيان عهد باستان است. قطعات اوستا که در دوران هخامنشیان در کتابخانه های کاخهای سلطنتی نگهداری می شد به دست نظامیان اسکندر مقدونی نابود شدند. از آن پس این مطالب ـ از شعر و نثر در ذهن موبدان، از نسلی به نسل دیگر منتقل می شد. بلاش یکم ـ شاه اشکانی ایران در نوروز 76 میلادی از موبدان که به دیدار او رفته بودند با تاکید خواست که تا سال بعد (سال 77 میلادی)، ششم فروردین ـ زادروز زرتشت ـ اوستا باید جمع آوری، تکمیل و به او داده شود زیرا که پیر شده و عُمری از او باقی نمانده و می خواهد که این کار در دوران وي انجام شده باشد.
     موبدان تا ششم فروردین سال 77 میلادی آنچه را که جمع آوری کرده بودند به صورت مَکتوب به بلاش دادند که ازسال 51 تا سال 78 میلادی سلطنت کرد و گفتند که کار تکمیل مجموعه ادامه خواهد داشت. اَوِستا نزدیک به دو قرن بعد در دوران اردشیر پاپکان و به همّت «تنسرTansarTansar -Tonsar» روحانی ارشد وقت (موبدِ موبدان) تکمیل شد شامل348 فصل (بیش از میلیون کلمه) در 21 کتاب. در دوران شاپور دوم (ذولاکتاف) چند قطعه گمشده قبلی بر آن اضافه شد و چون به پارسی باستان (زبان اوستایی) بود بعدا بر آن تفسیر و راهنمایی نوشته شد که زَند (زند اوستا) نامیده می شود. با هدف تسهیل رجوع به مطالب، خلاصه اوستا تحت عنوان «خُرده اوستا» تدوین شده است. شرح این تحولات (تاریخچه اوستا) در کتاب «دین کرد» آورده شده است. زرتشت در عین حال یک شاعر و فیلسوف بزرگ بود.
     زادروز زرتشت از دوران ساسانيان يک روز ملّي اعلام شد و بر ايام رسمي نوروز اضافه گرديد. 9 دهه پیش (سال 1922) شوراي عالي معارف (شوراي عالي فرهنگ) به رياست دهخدا، زادروز زرتشت را بر تعطيلات مدارس ايران افزود كه بعدا دولت هم تعطيلات نوروزي ادارات را از سه روز به هفت روز افزايش داد زيرا كه روز هفتم فروردين ماه، از عهد باستان روزي خوش يُمن و ويژه امضاي قراردادها ازجمله عقد ازدواج، رسيدن به توافق ها و سازش و تحكيم همبستگي ها بوده است.
     بسیاری از اندیشمندان و شرق شناسان معاصر، آموزشهای اخلاقی زرتشت را راه حل مسائل بشر امروز به دست داده اند زیرا که همه این مسائل به علت زوال و انحطاط اخلاقیات به وجود آمده است. آموزش های زرتشت از قرن هفدهم میلادی مورد توجه خاص و تفسیر مورّخان، فلاسفه و جامعه شناسان بویژه اندیشمندان آلمانی بوده است که با افتخار از او یادکرده اند. طبق آمارهای منتشره، توجه به آموزش های زرتشت از نیمه دوم قرن 20 در گوشه و کنار جهان رو به افزایش بوده است.
    ـ ـ ـ ـ ـ
    تصویر زرتشت که در بالا کُپی شده است برپایه یک مجسمه سفالی سر و گردن از او، متعلق به 23-24 قرن پیش ترسیم شده که این مجسمه در تاجیکستان به دست آمده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: 2192 سال پیش، ایران یک دمکراسی شد
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

2192 سال پیش، ایران یک دمکراسی شد

مِهستان (مِه/Meh: بزرگ)، پارلمان ايران در عهد اشكانيان نخستين جلسه خودرا در نوروز سال 173 پيش از ميلاد با حضور مِهرداد يكم ـ شاه وقت و ششمین شاه از دودمان اشکانیان ـ برگزار كرد و نخستین مصوبه آن انتخابي كردن مقام رياست كشور (شاه) بود. عزل شاه نيز در اختيار همين مجلس قرار گرفت، البته طي شرايطي از جمله خيانت به كشور، ابراز ضعف و نيز جنون، بيماري سخت و از كار افتادگي. ايران در آن زمان داراي دو مجلس بود. مجلس شاهزادگان و مجلس بزرگان و معاریف کشور كه جلسه مشترك آنها را «مِهستان» مي خواندند. تعیین بزرگان و معاریف شرایط داشت. مِهرداد یکم از سال 171 تا سال 136 پیش از میلاد بر ایرانزمین سلطنت کرد. وی بخش بزرگی از هند را بر قلمرو ایران افزود و از مِهستان عنوان شاهنشاه گرفت که این عنوان پس از شکست نظامی ایران از اسکندر مقدونی بکار نمی رفت. به نوشته استرابون، مهرداد یکم تمامی مناطق میان دو رود آمودریا و سیر دریا (جیحون و سیحون) را به قلمرو ایران بازگردانید که پس از تعرض اسکندر عملا جدا شده بودند. مهرداد یکم قلمرو ایران را به حدود عصر هخامنشیان رساند. وی بود که به مادها که در غرب ایران از محور ری تا نزدیکی مدیترانه زندگی می کردند خودمختاری داخلی داد.
     در سال 52 ميلادي، مِهستان كه از نحوست 13 فروردين مي ترسيد، چند روز ايران را بدون شاه گذارد و روز 15 فروردين «بلاش» را از ميان شاهزادگان اشكاني به شاهي برگزيد كه از همه آنان كوچكتر، ولی باهوش تر بود و استدلال كرد كه «مصلحت وطن»، انتخاب بلاش را ايجاب مي كرد. شاه قبلي در ايام نوروز فوت شده بود. نحوست رقم 13 از يونانيان است که با اسکندر وارد ايران شده است!.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: 1518 سال پیش سوسیالیسم از ایران برخاست ـ 1349 سال پیش از انتشار مانیفست مارکس
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

1518 سال پیش سوسیالیسم از ایران برخاست ـ 1349 سال پیش از انتشار مانیفست مارکس

در نوروز سال 489 ميلادي (1359 سال پيش از انتشار مانيفيست كمونيست به قلم كارل ماركس) عقاید مزدكِ بامداد ـ روحاني زرتشتي ـ به مراسم نوروزی
    در کاخ سلطنتی چهره دیگری داده بود زیراکه بسیاری از فئودال ها و اصحاب منافع در آن شرکت نکرده بودند برای اینکه که قباد ـ شاه تازه، ناخرسند از مداخله اصحاب منافع در امور دولتی و استثمارگری هرچه بیشتر فئودال ها به مزدک چراغ سبز زده بود. فردوسی درباره گرایش قباد به عقاید مزدک گفته است:
    
    بیامد یکی مَرد؛ مَزدَک به نام ـــ سخن گویِ با دانش و رای و کام
    گرانمایه مردی و دانش فروش ـــ قبادِ دلاور به او داد، گوش
    
     مزدک جنبش سوسياليستي خود را برپايه مالكيّت عمومي دارايي ها، استفاده از توليدات و ثروت بر حسب نياز فرد و برابري اجتماعي ـ اقتصادي همه مردم در 21 نوامبر 488 علني ساخته بود كه مورد توجه توده ها كه گرفتار جامعه اي طبقاتي و وجود شكاف عظيم ميان فقير و غني بودند، قرار گرفت و حتي شاه وقت ايران ـ قباد ـ متمايل به افكار او شد. این عقاید در برخی موارد به عقاید «مانی» نزدیک بود.
    مزدك پسر بامداد كه يك روحاني زرتشتي در شهر استخر فارس (شيراز) بود مدعي شده بود كه اين عقايد تفسير درست آموزشهاي زرتشت است كه هدفي جز نيكبختي بشر نداشته و زماني اين نيكبختي تحقق خواهد يافت كه برابري و برادری انسان ها تامين شود. درباره زادگاه مزدک، گزارش ها مختلف است. برخی حکایت از تولد او در شهر فسا، پاره ای شهر استخر (شیراز)، شماری تبریز و یک نوشته شهر نیشابور دارد. وی در سال 528 کشته شد.
    مزدک را نخستین فرضیه پرداز سوسیالیسم خوانده اند. قباد که متمایل به عقاید او شده بود هشت سال بعد از سوی فئودال ها و اصحاب منافع که بسیاری از ژنرال های ارتش در میان آنان بودند برکنار و زندانی شد که از زندان گریخت و با یاری گرفتن از سران ایران خاوری و کشمیر سه سال بعد (سال 499 میلادی) تاج و تخت خودرا بازگرفت ولی این بار بر ضد مزدک شد، اما کاووس یکی از پسرانش همچنان از هواداران عقاید سوسیالیستی مزدک باقی ماند. مبارزه فئودال ها و ژنرالهای صاحب ملک و منافع با مزدک و پیروانش و کشتار ایشان تا سال 528 میلادی ادامه یافت. با وجود این، خسروانوشیروان پسر و جانشین قباد راه دیگری برای رهایی توده ها از ظلم اربابان و خزانه کشور از غارت اصحاب منافع و فساد دولتی انتخاب کرد و موفق شد.
     از اوايل قرن 19 كه عقايد مزدك مورد تحليل و تفسير انديشمندان و مورخان بزرگ قرارگرفت «21 نوامبر» به نام روز اعلام فرضيه سوسياليسم براي روشنفكران چپ، روزي گرامي بوده است.
     مزدك كه معتقد به خدا بود مي گفت كه براي تامين برابري انسانها، بايد مالكيت ها عمومي (ملّي) باشد و هركس در حد نياز خود از محصول و توليدات استفاده كند. خدا انسان ها را هنگام تولد برابر مي آفريند و بايد اين برابري در طول حيات آنان حفظ شود. آزادي موهبت بزرگي است، ولي بدون برابري اجتماعي ــ اقتصادي (سوسياليسم) آزادي احساس نخواهد شد. انسان دائما نياز به اندرز دارد تا از راه صواب خارج نشود. برتري جويي و حرص مال زدن (آزمندي) ريشه همه مسائل و مفاسد است (که از طريق آموزش و پرورش - تدريس) نبايد امکان داده شود در افراد پديد آيد، زيرا كه ذاتي نيست، اکتسابی است. مزدك انسان را مستحق زندگي در آرامش و شادي اعلام داشت كه تبعيض ها، بي عدالتي و عدم برابري؛ اين آرامش و شادي را از انسان كه عُمري محدود دارد سلب مي كند و خلاف اراده خدا از آفريدن انسان است و به عبارت ديگر انسان براي زجر كشيدن به دنيا نيامده است و تا منابع توليد مشترك نباشد (ملّي نباشند) زجر كشيدن هم از ميان نخواهد رفت. مزدك در عين حال با استثمار زنان به صورتي كه بود مخالفت كرد و نسبت به اين روش ثروتمندان كه به خود اجازه ازدواج با طبقات ديگر (پایین تر) را نمي دادند و کنیزداری ابراز انزجار كرد و اين عمل را تقسيم انسان به درجه اول و دوم كه خلاف اراده خداست خواند. مزدك روش ازدواج مرسوم را غير انساني خواند و خواهان لغو آن شده بود.
     جامعه ايران در آن زمان تشنه شنيدن چنين مطالبي بود. عوام الناس با شنيدن عقايد مزدك پيرو اوشدند و هر روز بر شمار آنان افزوده مي شد. پيشرفت عقايد مزدك حدود 11 سال بود و عقايد او كه نويد بزرگي براي عوام الناس بود در اين مدت و به مفهوم وقت، جهانگير شده بود و كاووس و «زَم» دو پسر از سه پسر قباد هم پيرو عقيده مزدك شده بودند.
     هنگامي كه پيروان مزدك وارد عمل شدند و به مصادره و اشتراكي كردن (ملّي کردن) ابزار و منابع توليد، اموال ثروتمندان و تحريك كشاورزان به عدم تأديه سهم مالكانه دست زدند كار به جدال كشيد.
     ثروتمندان و فئودالها كه منافع خود را شديدا در مخاطره ديدند دست بكار توطئه شدند و ....
     مورخانِ تاریخِ عقايد، فرضیه سوسیالیستی مزدك را بررسي و باز تاب داده اند و تفسير هاي متعدد از آن كرده اند. به نوشته آنان، ميان عقايد ماركس و مزدك مشابهت فراوان وجود دارد. براي مثال: هر دو عامل اقتصاد را به وجود آورنده تاريخ مي دانند. مزدك مي گويد ما نمي توانيم انسان كامل بدون تامين برابري ميان آنان داشته باشيم و تا به اين آرزو دست نيابيم، دشمني ميان فقير و غني از صحنه گيتي رخت بر نخواهد بست و ... و ماركس اين قسمت را به جنگ طبقاتي پايان ناپذير تعبير كرده است. مزدك مي گويد كه اگر دارايي ها همچنان در دست افراد باشد و در دست جامعه نباشد يعني مشترك ميان همه مردم نباشد (ملّي نباشد) شادي عمومي و آرامش به وجود نخواهد آمد و ماركس سرمايه داري (ثروت و منابع و ابزار توليد در دست فرد) را علت العلل جنگها و عصيان ها و استثمار انسان از انسان و رنج و تعَب مي داند و ... و بالاخره هر دو پيروزي سوسياليسم و برابري اجتماعي ــ اقتصادي مردم را پيش بيني كرده اند. تفاوت بزرگ ميان ماركس و مزدك در اين بود كه مزدك عقايد خود را برگرفته از دين و خواست خدا مي دانست.
     مورّخان و انديشمندان دراين كه مزدك پايه گذار سوسياليسم و از بزرگترين انديشمندان ايران و مصلحان جهان بوده است متفق القولند. بسياري از آنان از جمله «گاس هال» رهبر متوفاي حزب كمونيست آمريكا موضوع اشتراك زناشوئي را كه به مزدك نسبت مي دهند ردّ كرده اند و اين را كار دشمنان عقايد او مي دانند. گاس هال نوشته است كه پس از انهدام مزدكیان از سال 524 تا سال 528 میلادی، قلم به دست دشمن آنان افتاد و مي دانيم كه تاريخ را عمدتا فاتحان نوشته اند كه در اين يك مورد هم بايد بررسي و دوباره نويسي شود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: نخستين رئيس آلمانی تبار مجلس آمريكا موافقت نکرد که «آلماني» زبان ايالات متحده آمريکا شود ـ تلاش وقت برای آلماني کردن زبان آمریکاییان
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

نخستين رئيس آلمانی تبار مجلس آمريكا موافقت نکرد که «آلماني» زبان ايالات متحده آمريکا شود ـ تلاش وقت برای آلماني کردن زبان آمریکاییان

يكم اپریل 1789 اعضای مجلس نمايندگان تازه تاسيس ايالات متحده (House) در نخستين جلسه این مجمع كه در شهر نيويورك برگزار شده بود فردريك كنراد موهلنبرگ Frederick Conrad Muhlenberg را به رياست برگزيدند و عنوان او را بمانند پارلمان انگلستان، سپيكرSpeaker (زبان مردم) گذاردند. فردريك كه پدرش از آلمان به آمريكا مهاجرت كرده بود، يك لوتران (پروتستان شاخه آلماني) و نماينده ايالت عمدتا آلماني نشين پنسيلوانيا بود. فردريك در آلمان تحصيل كرده بود.
     وی به رغم آلماني تبار بودن، مانع از آن شد تا «آلماني» زبان مکاتبات و متداول (زبان اول) در ايالات متحده آمريکا شود. شماري از اعضاي مجلس نمايندگان اصرار داشتند که مکاتبات دولتی آمریکا (که در آن زمان شامل مناطق شرقی به استثنای فلوریدا بود) زبان آلمانی باشد. فردریک در برابر اصرار این شمار نمایندگان گفته بود که یک مهاجرنشین، زبان رسمی لازم ندارد و نباید رسمی بودن یک زبان اعلام و مصوبه شود. از دهه اول قرن هفدهم زبان انگلیسی زبان مکاتبات دولتی بوده و به مصلحت است که به همین راه ادامه دهیم تا تولید زحمت برای مردمی که عادت به مکاتبه به زبان انگلیسی کرده اند نباشد.
     باید دانست که به رغم تاسيس مهاجرنشينان 13 گانه شرق آمريکاي شمالي به دست انگليسي ها، آلماني تبارهاي ايالات متحده از لحاظ شمار در رديف اول قرار دارند و پس از آنان ايرلندي تبارها در رديف دوم و لاتين ها در رديف سوم. در زمان ریاست فردریک بر مجلس نمایندگان آمریکا، مناطق مرکزی (یک سوم وسعت کنونی فدراسیون آمریکا، از مونتانا تا لوئیزیانا) در دست دولت فرانسه، غرب این سرزمین ازجمله کالیفرنیا در دست مکزیک به علاوه یک مهاجرنشین کوچک روس در کالیفرنیای شمالی، فلوریدا در دست اسپانیا، آلاسکا متعلق به روسیه و هاوایی یک کشور مستقل و دارای پادشاه بود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: ثروتمند شدن از راه خرید تأسیسات دولتی (اصطلاحا خصوصی سازی) ـ روش میلیاردر شدن سلیم حِلوِ لبنانی تبار، سهامدار نیویورک تایمز
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

ثروتمند شدن از راه خرید تأسیسات دولتی (اصطلاحا خصوصی سازی) ـ روش میلیاردر شدن سلیم حِلوِ لبنانی تبار، سهامدار نیویورک تایمز

گزارش های رسانه ای پيرامون راز ميلياردر شدن كارلوس سليم حلو Carlos Slim Helu، مكزيكي عرب تبار(لبنانی الاصلِ متولّد ژانويه 1940)، یکی از میلیاردرهای ردیف بالای جهان و سهامدار عمده نیویورک تایمز که از دو دهه پیش آغاز شده بسیاری را در کشورهای مختلف بر آن داشته که راه وی را برای ثروتمند شدن در پیش گیرند ـ ثروتمند شدن از راه خرید تأسیسات دولتی (اصطلاحا؛ خصوصی سازی). ثروت سلیم هِلو تنها در طول سال 2006 نوزده ميليارد افزايش يافته بود. طبق گزارش رسانه ها، خصوصي سازي شركتهاي مخابراتي دولتي در آمريكاي لاتين باعث ميلياردر شدن سليم شده است. در روسيه و اروپاي شرقي، دهها زرنگ و اهل ساخت و پاخت از پرتو غيردولتي كردن بنگاهها و كارخانه ها، يكشبه ميلياردر شده اند.
    سليم با خريد شركتهاي خصوصي شده تلفن (به طريق نقد و اقساط و گرفتن وام از بانكها) و ... يك امپراتوري سلفون (موبايل) و مخابرات در آمريكاي لاتين و متمرکر در دو کمپاني Telmex و America Movil به وجود آورده و دارای درآمدی هنگفت شده است. درآمدهای ناشی از خصوصی سازی بویژه در کشورهای سوسیالیستی و شبه سوسیالیستی سابق واكنش مردم به غيردولتي سازي ها را به دنبال داشته است. این میلیاردرها برای حمله و دفاع دست به خرید سهام و یا کل یک روزنامه بزرگ و یا یک مجموعه رسانه ای (نشریه + رادیوتلویزیون + استویو فیلمسازی) زده اند.
     در پي فروپاشي شوروي «درصد» سود حاصل از كسب (بيزينس) كه قبلا در بيشتر كشورها به استثناي آمريكا معيّن، و از ده ـ پانزده درصد بيشتر نبود از قيد محدوديت رها شده و بيش از 90 درصد مصرف كنندگان را به خشم آورده است. در پي غيردولتي كردن منابع توليد و كمپاني هاي بزرگ در چندين كشور از جمله روسيه از آغاز دهه 1990 به اين سوي، در اين كشورهای قبلا بدون ثروتمند چند نفري انگشت شمار «يكشبه» ميلياردر شده و خشم توده هاي مردم را ـ که 80 برابر گذشته آگاهتر شده اند ـ برانگيخته اند، و اين وضعيت آنان را دچار ترديدهاي متعدد کرده است و ....
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: آغاز پاورق نویسی مجلات از اپریل 1854
14 فروردين 1398 - 3 آوريل 2019

آغاز پاورق نویسی مجلات از اپریل 1854


    مخاطب مجله روزنامک:
    
    از چه زمانی، پاورق نویسی در مجلات پدید آمده است؟.
    
    پاسخ:
    
    از اپریل 1854 داستان «اوقات سخت» نوشته چارلز ديكنز به صورت پاورق (سريال) در مجله آغاز شد و الگو قرار گرفت.
     پاورق كردن داستان در مجله ها از آن پس به صورت امري عادي در آمده است. اين پاورق نويسيِ مجله ها يك قرن بعد محدود شد (نَه متوقف) و مجله ها به جاي چند پاورق، به انتشار داستان هاي كوتاه (بدون دنباله) و یکی ـ دو پاورق پرداخته اند كه ادامه دارد. مجلات عمومی (نَه تخصّصی) از دهه نخست قرن 21 برخی از صفحات خودرا به انتشار مطالب آموزشی با سبک ژورنالیستی با هدف بالا بردن سطح آگاهی ها و معلومات عمومی مخاطبان اختصاص داده اند و آگهی ها (اعلان ـ اَدوِرتایز) را در قالب مطالب ژورنالیستی قرارداده اند که هم برای صاحب آگهی فایده بخش تر است و هم برای مخاطب که دشوار است بتواند پولی بودن مطلب را تشخیص دهد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: اعتراض به تحریف کلمات سرود «ای ایران»
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

اعتراض به تحریف کلمات سرود «ای ایران»

بیست و پنجم فوریه 2019 (ششم اسفند 1397) دبیرخانه «تاریخ آنلاین برای ایرانیان»، چند اعتراض به عملِ تحریف سرود «ای ایران» که 8 دهه نماد ملّی ایرانیان بوده دریافت کرد. این سرود که شعر آن را حسین گل گلاب و آهنگش را روح الله خالقی ساخته است و با صدای غلامحسین بنان از نیمه سال 1323 پخش شده یک میراث ملّی است.
     طبق پیام های دریافتی و به استناد گزارش ایسنا، هیأت مدیره خانه موسیقی ایران دَخل و تصرّف در این سرود را عملی «غیرقانونی و تحریف کلام سرود ملی» دانسته و بانو گُلنوش دختر روح‌الله خالقی نیز به این عمل که گویا در خراسان صورت گرفته اعتراض کرده است.
     معترضان خواهان رسیدگی قضایی به این «عملِ تحریف» شده اند و از سازمان میراث فرهنگی به عنوان متولّی آثار ملّی خواسته اند که در این زمینه از هرگونه اقدام فروگذار نکند. سرود «ای ایران» شهرت جهانی دارد و گوش هر ایرانی با آن آشنا است و با شنیدنش به هیجان می آید و عشق به میهن در وجود او شعله می کشد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: خطر تورّم پول: روزي که در آلمان بهاي يک قرص نان به 2 هزار مارك رسيده بود! ـ هیتلر زادهِ مسئله تورّم پول و به «بُن بَست» رسیدن ملت آلمان بود
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

خطر تورّم پول: روزي که در آلمان بهاي يک قرص نان به 2 هزار مارك رسيده بود! ـ هیتلر زادهِ مسئله تورّم پول و به «بُن بَست» رسیدن ملت آلمان بود

ادامه بحران اقتصادي و توّرم پول در آلمان که از پيامدهاي جنگ جهاني اول بود سبب شده بود که در زمستان (فوریه) 1923 بهاي يك قرص نان در آن کشور به بيش از دو هزار مارك برسد. اين وضعيت، آلماني هاي نگران را وادار به جستجوي فردي كرد كه بتواند مسائل را به صورت ضربتي حل كند. فاتحان جنگ جهانی اول ظرفیت نظامی آلمان را محدود و به حد اقل کاهش داده بودند تا بزرگان کشور و دلسوزان آلمان از یک ژنرال نخواهند که کودتا کند. همين خرابي اوضاع اقتصادي كه ناشي از تحميلات پس از جنگ جهاني اول ـ طي قراردادهاي صلح (صلح وِرساي) به ملت آلمان بود هيتلر را به قدرت رساند. به عبارت ديگر؛ آلماني ها هيتلر را فردي که خواهد توانست به مسائل اقتصادي آلمان و درگيري روزمره سياستمداران باهم بر سر قدرت پايان دهد تشخيص داده و در انتخابات به او و حزب او ـ حزب ناسيونال سوسياليست ـ راي دادند. به همین دلیل است که برخی از مورّخان، هیتلر را زادهِ مسئله تورّم پول نوشته اند و اعلام خطر کرده اند که نباید گذاشت یک ملت به «بُن بَست» برسد! و یا چنین احساسی داشته باشد.
     هيتلر دکتر شاخت را مامور حل مسئله تورّم پول کرد و سپس به پاره کردن تعهدات تحميلي به آلمان در قراردادهاي ورساي دست زد و نيروهاي خارجي را از آلمان اخراج و درصدد بازگردانيدن اراضي از دست رفته برآمد که مجبور به جنگ شد. اشتباه او اين
    بود که دفعتا در چند جبهه دست به جنگ زد و با نقض پيمان عدم تجاوز آلمان و روسيه به اين کشور پهناور تعرض کرد و چون منابع او محدود بود شکست خورد.
     «تاريخ» نشان داده است که ملل در وضعيت بحران، متوسل به نجات دهنده شده اند که به هوش و خَرَد، شجاعت، صداقت و مديريت او اعتماد داشتند. اشک (اَرشَک) يکم، اردشير پاپکان، نادرشاه افشار، کريم خان زند، ناپلئون بناپارت، مصطفي کمال پاشا (آتاتورک)، فرانکلين دلانو روزولت، چرچيل، دوگل، هوشي مين، پرون، ماندلا و ايوو مورالس از آن جمله اند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: فرضیه پرداز و مورّخ تاريخ اقتصاد: همه جنگها، ناآرامی ها و انقلابات ریشه اقتصادی دارد
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

فرضیه پرداز و مورّخ تاريخ اقتصاد: همه جنگها، ناآرامی ها و انقلابات ریشه اقتصادی دارد

«ويليام جيمز اشلي William James Ashley» مورخ تاريخ اقتصاد که 25 فوریه 1860 به دنيا آمد و 23 ژوئیه 1927 درگذشت صاحب تحقیقات فراوان در تاريخ اقتصاد و تحولات ناشی از آن و در این زمینه دارای چند فرضیه، گفته است که برخی از مورّخان به عامل اقتصاد در ایحاد تحولات و وقوع رویدادها توجه کافی نکرده و آن را در جایگاه خود قرار نداده و از این بابت کوتاهی کرده اند.
    «اشلی» ریشه جنگها، ناآرامی ها و انقلابات را اقتصادی می بیند. به باور او، «عامل اقتصاد» باعث تقريبا همه جنگها در سراسر تاريخ بشر بوده است و اين جنگها موجب دگرگوني ها شده اند.
     وی بیش از هراندیشمند دیگر نقش قیمت ها، دستمزدها و درآمدها را در ثبات و یا بی ثباتی یک جامعه به دست داده است. تألیف او «مروري بر تاريخ اقتصادي» اثری است مهم و در زمان خود کتاب درسی در دانشگاهها.
     از «اشلی» 9 کتاب برجای مانده است از این قرار: مقدمه تاریخ اقتصاد و فرضیه های مربوط در دو جلد، اقتصاد سیاسی، طلا و قیمت ها، جایگاه اقتصاد در تاریخ، اهمیت هماهنگی دستمزدها، ... و مسئله تعرفه ها.
     «اشلی» رساله ای هم درباره چگونگی (راه و روش) انتشار مجله اقتصادی و نقش چنین مجلات در حیات اقتصادی یک جامعه و روشن ساختن دولتمردان، سیاستمداران و افراد دارد. وی از پادشاه انگلستان لقب «Sir» گرفته است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: دو تهدید جنگ اتمی مشابه به فاصله 56 سال
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

دو تهدید جنگ اتمی مشابه به فاصله 56 سال

23 فوریه 1963 و 4 ماه پس از پایان بحران موشکی 13 روزه کوبا (اکتبر سال 1962)، دولت مسکو رسما اعلام كرد كه هرگونه حمله نطامي به كوبا را به منزله حمله به خاك خود تلقي خواهد كرد و واضح است که اگر بر اين پايه جنگي روي دهد هرگونه اسلحه را که در اختيار داشته باشد بکار خواهد بُرد که معنایش جنگ اتمی بود. همان روز نسخه اي از اين اعلاميه به دولت آمريكا تسليم شد. به دولت مسکو اطلاع داده شده بود که در آمریکا تحرّکاتی برای یک حمله نظامی به کوبا مشاهده می شود و دولت واشنگتن برای آغاز آن، در انتظار فرصت و یافتن یک بهانه است.
    هفته گذشته و درست 56 سال پس از آن واکنش، ولادیمیر پوتین در نطق سالانه خود در اجتماع نمایندگان دو مجلس تقنینیه روسیهِ فدراتیو و مقامات ارشد دولتی این فدراسیون گفت که اگر آمریکا با کارهای خود آن را بخواهد، او برای رو به رو شدن با یک وضعیتِ مشابهِ بحران موشکی سال 1962 کوبا آمادگی دارد و تهدید کرد که موشک های Hypersonic nuclear روسیه را بر کشتی ها و زیردریایی ها قرار خواهد داد و به نزدیکی آمریکا خواهد فرستاد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: رئیس کمیسیون صنایع مجلس: 3 ماه است که گوشت نخریده ام و نمی توانم بخَرَم ـ دلال،قاچاقچي و رانت خوار در جامعه
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

رئیس کمیسیون صنایع مجلس: 3 ماه است که گوشت نخریده ام و نمی توانم بخَرَم ـ دلال،قاچاقچي و رانت خوار در جامعه

به گزارش چهارم اسفند 1397 ایلنا، عزیز اکبریان رئیس کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در یک گفت‌وگوی رادیویی با اشاره به وضعیت کشور در تأمین کالاهای اساسی گفت: امّا، وقتی فاصله قیمتی به وجود می‌آید؛ دلال، قاچاقچی و رانت‌خوار سوء استفاده می‌کنند و برای همین است که باید برای توزیع کالا و سایر اقلام، مکانیسم وجود داشته باشد. برای سوخت؛ تأکید ما بر توزیع با کارت سوخت بود. در دولت پیشین 100 میلیارد برای این کار هزینه شد، اما در این دولت [دولت حجت الاسلام حسن روحانی] کارت سوخت جمع‌آوری شد و حالا می‌خواهند دوباره 400 میلیارد تومان برای این کار هزینه کنند!. وقتی تحریم‌های آمریکا آغاز شد ما تأکید کردیم توزیع کالا کوپنی شود، اما دولت با این عنوان که می‌گویند به 40 سال پیش [دوران جنگ 8ساله] بازگشته‌اند پیشنهاد را نپذیرفت. وقتی مکانیسمی برای توزیع کالا وجود نداشته باشد پول مردم هدر می‌رود.
     رئیس کمیسیون صنایع و معادن مجلس [و پیش از نمایندگی در مجلس، از مقامات سپاه پاسداران] در این مصاحبه همچنین گفت: این شرایط در کنار التهابی که وجود دارد باعث ناامنی اقتصادی شده است. برای مثال: در کرج شایعه شده بود که با کمبود آرد مواجه شده‌ایم و پس از انتشار این شایعه بود که با صف‌های طولانی مقابل نانوایی‌ها مواجه شدیم. این شرایط جنگ اقتصادی است، این جنگ شوخی نیست چرا قبول نمی‌کنیم که جنگ اقتصادی از جنگ نظامی بدتر است؟. من در جنگ نظامی هم بودم، باور کنید که [تحمّل] جنگ نظامی چند برابر از جنگ اقتصادی آسان تر است. برای بهبود وضعیت تلاش می‌شود، اما فشار آمریکا هم زیاد است. فروش نفت ایران در حال حاضر به حدود 700 هزار بشکه در روز رسیده است، آمریکا هشت کشور را استثناء کرده است ولی از ما نفت نمی‌خرند.
     اکبریان اضافه کرد: دلال‌هایی وجود دارند که در زمان جنگ هم رَحم نمی‌کردند الان هم رَحم نمی‌کنند، در مورد گوشت هم، وضعیت همین است. من سه ماه است که گوشت نخریده‌ام، آخرین بار که گوشت خریدم هر کیلوگرم 64 هزار تومان بود، اما الآن دو برابر شده است و نمی‌توانم بخَرَم.
     اکبریان در پایان مصاحبه به موارد دیگر ازجمله موضوع واگذاری [فروش] دو باشگاه ورزشی استقلال و پرسپولیس اشاره کرد و در مورد این دو باشگاه گفت: من از ابتداء، این کار را به صلاح نمی‌دانستم، ولی مجلس به تبصره مربوط به آن رای مثبت داد.
     [باشگاه 73 ساله استقلال که مؤسس و صاحب آن پرویز خسروانی بود ـ ژنرال پیشین ژاندارمری کشور ـ قبل از انقلاب باشگاه تاج نام داشت و ضمیمهِ آن؛ باشگاه دیهیم. باشگاه تاج پس از انقلاب، مصادره شد و باشگاه استقلال نام گرفت و از آنِ سازمان تربیت بدنی و اینک وزارت ورزش و جوانان.]
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: هر گرم طلا در ايران در اسفند 1353 چهل و دو تومان، در اسفند 1391 یکصد و 41 هزار تومان و در پنجم اسفند 1397 چهارصد و 37 هزارتومان!
9 اسفند 1397 - 28 فوريه 2019

هر گرم طلا در ايران در اسفند 1353 چهل و دو تومان، در اسفند 1391 یکصد و 41 هزار تومان و در پنجم اسفند 1397 چهارصد و 37 هزارتومان!

ششم اسفند 1353 (سال 1975 میلادی و در آن سال مصادف با 25 فوریه - 4 سال پيش از پيروزي انقلاب) دولت وقت به مناسبت نزديك شدن نوروز، بهاي طلا را هر كيلو گرم 41 هزار و 875 تومان (هر گرم 42 تومان) اعلام کرد که خبر آن همان روز از رادیو ـ تلویزیون دولتي پخش شد و در روزنامه ها به چاپ رسید.
     بهاي هرگرم طلا در ايران در یکم اسفند 1388 بیست و شش هزار و 870 تومان گزارش شده بود که 640 برابر آن زمان بود. سه سال بعد ـ در 24 فوریه 2013 (ششم اسفند 1391) هرگرم طلا به 141 هزار و 600 تومان رسیده بود یعنی 3 هزار و چهارصد برابر اسفند سال 1353 هجری. سکه طلا نیز در ششم اسفند 1391 یک میلیون و 450 هزار تومان بود. مقایسه این قیمت ها، کاهش ارزش ریال به دلیل تداوم چاپ کردن و به جریان گذاشتن اسکناس و چک بانک (تورّم پول) براي تأمين هزينه ها و جبران کَسری بودجه را نشان می دهد، چرا؟!.
     طبق گزارش پنجم اسفندماه 1395 رسانه های تهران، بهای هرگرم طلای 18 عیار 115 هزار و 100 تومان بود. ششم اسفند این سال روزجمعه بود و بازار تعطیل.
     به گزارش خبرگزاري تَسنيم، بهاي هرگرم طلاي 18 عيار در پنجم اسفند 1397 در بازار تهران 437 هزار تومان بود، هرسکه بهار آزادي 4 ميليون و 710 هزار تومان و هر سکه طرح جديد 4 ميليون و 789 هزار تومان.
     طبق گزارش تَسنيم، پنجم اسفند 1397 ارزش برابري دلار امريکا 13 هزار و 750 تومان، يورو 15 هزار و 600 و پاوند انگليس 17 هزار و 823 تومان بود.
    
    
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: روزي که مهاجرت زردها به آمریکا محدود شد
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

روزي که مهاجرت زردها به آمریکا محدود شد

به رغم مخالفت رئيس جمهوري وقت آمريكا، ششم فوریه 1917 قوه مقنّنه اين كشور (كنگره) و هر دو مجلس با بيش از دوسوم آراء مهاجرت زردها (مردم آسیای شرقی) را به آمريكا محدود ساخت. قبلا کانادا چنین کرده بود. مخالفت با مهاجرت زردها عمدتا به اين جهت بود كه نه تنها به فرهنگ ملي خود پايبند بودند و قاطي مهاجران ديگر نمي شدند، بلكه در ايالات غربي آمريكا با مزد كم كار مي كردند و باعث بيكاري ديگران و كاهش دستمزد ها شده بودند. اين محدوديت چند دهه بعد برطرف شد.
     باوجود این محدوديت دهها ساله، هم اکنون شش تا هفت درصد جمعیت 330 میلیونی فدراسیون آمریکا را زردها تشکیل می دهند. چینیان مقیم آمریکا همچنان به آموزش زبان مادری به فرزندان خود که در آمریکا به دنیا آمده اند می پردازند و فرهنگ نیاکان را دنبال می کنند. طبق گزارش های رسانه ای، در فدراسیون آمریکا حدود 25 میلیون مقیم موقت و یا مهاجر غیرقانونی زندگی می کنند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: اسفندگان و روز مهربانی و محبت کردن ایرانیان از هزاران سال پیش
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

اسفندگان و روز مهربانی و محبت کردن ایرانیان از هزاران سال پیش

در ایران باستان روزهای هر ماه دارای نام اختصاصی بود و برای مثال؛ دوم هر ماه، بهمن و پنجم هر ماه، اسفند (اسپَند و در لهجه پهلوی؛ سپندارمَت). از هزاران سال پیش در ایران زمین، روز اسفند از ماه اسفند ـ پنجمین روز از ماه اسفند، روز «مِهرورزی» و محبت کردن و همچنین روز «زن و زمین» بوده، اسفندگان و قبلا «سپندارمذگان» خوانده شده و برگزار، و در این روز؛ تحکیم مِهرورزی تشویق و ازجمله در خانواده، و باور براین بوده است که خداوند حامی و رستگارکننده بانوان شوهردوست و درستکار است. رسم بوده که در این روز، نامزدی ها و ازدواج ها صورت گیرد. در این روز، اگر جنگی در جریان بود، نظامیان ایران آرام می گرفتند و بزرگان ایران، مردم ـ داخلی و خارجی را تشویق به دوستی و رفتار برادارانه و انسانی با یکدیگر می کردند.
     از زمانی که عُمَر خیّام نیشابوری تقویم تازه ایرانی را طرّاحی کرد و شش ماه اول سال خورشیدی را 31 روزه نوشت، بخشی از مراسم «اسفندگان» از پنجم اسفندماه به 29 بهمن ماهِ هر سال منتقل شده است. «اسفندگان» ربطی به «مِهرگان» که در مهرماه هرسال برگزار می شود ندارد. بخش بزرگداشت «زن و زمین» همچنان در پنجم اسفندماه باقی مانده و برگزار می شود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: روزی که «دکارت» صاحب فرمول «جامعه» درگذشت ـ فرمول مهم «جامعه» ـ اگر ازدواج ها برپایه این فرمول انجام بگیرد، سعادت خانوادگی تأمین و آمار طلاق به صِفر نزدیک خواهد شد ـ تدریس این فرمول در دبیرستان های ایران در دوران نظام پیشین
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

روزی که «دکارت» صاحب فرمول «جامعه» درگذشت ـ فرمول مهم «جامعه» ـ اگر ازدواج ها برپایه این فرمول انجام بگیرد، سعادت خانوادگی تأمین و آمار طلاق به صِفر نزدیک خواهد شد ـ تدریس این فرمول در دبیرستان های ایران در دوران نظام پیشین

11 فوریه 1650 سالمرگ رنه دکارت Rene Descartes فیلسوف فرانسوی است که در سوئد فوت شد. وی به دعوت دربار سوئد به استکهلم رفته بود. دکارت 31 مارس 1596 به دنیا آمده بود.
    Discours de la Methode مهمترين اثر این فيلسوف و رياضي دان فرانسوي است که روش تازه ای برای «يافتن حقيقت» را به دست مي دهد. در همين كتاب است كه مي گويد: تافكر مي كنم (مي توانم فكر كنم) زنده هستم، و يك انسان زنده بايد به جامعه فايده برساند.
     عقايد و نظريه هاي دكارت كه از مهمترين فلاسفه اروپا در قرون جديد بشمار مي رود بيش از هرانديشمند ديگر در دوران معاصر مورد استفاده بوده است. دكارت نخستين انديشمندي بود كه روش ارسطو را دنبال نكرد و براي تحقيق و اثبات، يك روش علمي در پيش گرفت كه به انقلاب در فلسفه تعبير شده است. تعريف او از جامعه كه به صورت يك فرمول رياضي عرضه شده هميشگي و جاويدان خواهد بود و هر روز به آن استناد و بر پايه اش قانون نوشته مي شود.
     اين فرمول كه در مدارس تدريس و تشريح مي شود در مورد هرجامعه از كوچكترين آن (خانواده = زن و شوهر) تا احزاب، جوامع ملي و جامعه بين المللي صدق مي كند و شامل مي شود. دانستن مفهوم فرمول دکارت برای هرکس از فرد عادی تا سیاستمدار و دولتمرد لازم است که بدون در نظر داشتن آن و بکاربردنش در انتخاب همسر و همکار، و رفتار در زندگاني خانوادگي و عمومي موفق نخواهد شد. اگر در فرمول جامعه كه دكارت آن را به دست داده است تغييري حاصل شود معادله برهم خواهد خورد و ديگر، جامعه اي وجود نخواهد داشت. اين فرمول بسيار مهم از اين قرار است:
     جمع (دو نفر يا بيشتر) + هدف مشترك + كمك به هم براي رسيدن به هدف مشترك = جامعه
     اگر در طرف اول اين فرمول، يكي از سه عنصر لَنگ بزند معادله به وجود نخواهد آمد، يعني جامعه اي نخواهد بود، و در اين صورت جامعه تبديل به «اجتماع» مي شود (جمع شدن چند نفر در گوشه ای با هدف هاي مختلف و یا بدون همكاري باهم).
     مثال: زن و مرد + هدف مشترك كه همانا رفع نياز و تامين سعادت است + همدلي و همياري براي رسيدن به هدف مشترك = جامعه خانواده. به همين ترتيب ساير جوامع. طبق این فرمول؛ اگر زن و شوهر داراي يك هدف نباشند و اگر داراي يك هدف باشند ولي براي رسيدن به اين هدف به يكديگر كمك نكنند و هميار و همدل نباشند، جامعه خانواده وجود نخواهد داشت. فلسفه طلاق همين است.
    دهها سال است که اندیشمندان و جامعه شناسان ضمن ابراز نگرانی از افزایش آمار طلاق و درگیری های زن و شوهری توصیه می کنند که مردان و زنان برپایه فرمول دکارت (فرمول جامعه و کوچک ترین جامعه، جامعه خانواده) ازدواج کنند تا سعادت خانوادگی تأمین و آمار طلاق به صِفر نزدیک شود. انتشار آمار طلاق در پایان سال 1339 (1961) در ایران که ایجاد نگرانی کرده بود سبب شد که از سال بعد فرمول دکارت وارد کتاب های درسی دبیرستانهای کشور شود و دبیران مربوط وسیعا و دقیقا آن را تدریس کنند و از دانش آموزان بخواهند که در آن زمینه انشاء بنویسند.
    
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: لغو روادید میان ایران و ترکیه از 23 بهمن 1342 ـ سود سالانه میلیاردها دلاری ترکیه از این بابت
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

لغو روادید میان ایران و ترکیه از 23 بهمن 1342 ـ سود سالانه میلیاردها دلاری ترکیه از این بابت

ايران و تركيه رواديد ورود اتباع دو كشور به خاك يكديگر را 23 بهمن 1342 لغو كردند. رفت و آمد اتباع به این دو کشور بدون نیاز به ویزا، از آن زمان ادامه داشته و در دهه نخست پس از انقلاب، ترکیه به صورت مرکزی درآمده بود برای ایرانیانی که خواستار رفتن به سایر کشورها و عمدتا جهت پناهنده شدن و یا درصدد دریافت ویزا از کنسولگری های آمریکا در ترکیه و آمدن به این کشور بودند. تا انقلاب سال 1979 (1357 هجری) اتباع ایران برای سفر به بسیاری از کشورها ازجمله کشورهای اروپای غربی (انگلستان، فرانسه، آلمان، هلند و ...) نیاز به ویزا نداشتند. تداوم لغو ویزا به سود ترکیه بوده است زیراکه هر سال بیش از دو میلیون دارنده گذرنامه ایرانی به آن کشور سفر می کنند و هرکدام به طور متوسط بیش یک هزار دلار خرج می کنند که جمعا می شود میلیاردها دلار که درآمد چشمگیری برای ترکیه است. بسیاری از ایرانیان ثروتمند شده از وضعیت جاری در ترکیه دست به خرید مستغلات زده و سرمایه گذاری کرده اند. به گفته برخی اصحاب اطلاع، علت انتخاب ترکیه برای سرمایه گذاری این است که اگر روزی ـ روزگاری به حساب ها رسیدگی شود، دولت های غربی به درخواست استرداد توجه مثبت کنند.
     طبق گزارش های آماری، در چهار دهه گذشته و بويژه از سال 1991 (1370 هجری خورشیدی) حدود 7 میلیون ایرانی (نزدیک به یک دهم جمعیت کشور) تَرکِ وطن کرده اند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: تکمیل محاصره شوروی با ایجاد پيمان بغداد (سِنتو) ـ هُلمز مشوّق شاه به عضویت ایران در این اتحادیه ـ انتقاد خروشچف ـ كانتينمِنت تازه و ...
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

تکمیل محاصره شوروی با ایجاد پيمان بغداد (سِنتو) ـ هُلمز مشوّق شاه به عضویت ایران در این اتحادیه ـ انتقاد خروشچف ـ كانتينمِنت تازه و ...

در اجرای سیاست (استراتژی) دولت واشنگتن و با هدف نهائی محاصره شوروی و سدّ ِ گسترش کمونیسم در آسیای غربی و از اینجا به آفریقا و جزایر اقیانوس هند غربی، 26 فوريه 1955 يك پيمان نظامي و دفاع مشترك ميان تركيه و عراق به امضاء رسيد كه بعدا (در سپتامبر آن سال) انگلستان، پاكستان و ايران هم به آن پيوستند و دولت آمریکا عضو ناظر این اتحادیه شد که Baghdad Pact (پیمان بغداد) نام گرفت. علت خودداری ظاهری آمریکا از عضویت رسمی در پیمان بغداد این بود که احتمال جنگ عرب ازجمله عراق با اسرائیل می رفت و دولت واشنگتن نمی خواست مستقیما درگیر آن شود. قبلا و در مارس 1946 میان ترکیه و عراق یک پیمان تعاون و دوستی امضاء شده بود که عبارت دفاع مشترک در آن دیده نمی شد. اعلام تشکیل دولت مهاباد (کُردهای ایران)، دو دولت ترکیه و عراق را که هرکدام دارای مناطق کُردنشین هستند وادار به امضای آن پیمان کرده بود.
     جلال بایار رئیس جمهوری وقت ترکیه در دیدار از ایران در نخستین هفته مِهرماه 1334 (اواخر سپتامبر 1955) شاه را تشویق به عضویت در پیمان بغداد کرد و شاه دو هفته بعد عضویت ایران در این پیمان را ضروری و لازم اعلام داشت و دو روز بعد، حسین علاء نخست وزیر وقت لایحه الحاق ایران به پیمان بغداد را به پارلمان داد که تا سی ام مهرماه هر دو مجلس آن را تصویب کردند و قانون شد. احتمالا یکی از علل قصد قتل حسین علاء در مسجد، همین اقدام او بود که با جراحت وارده به بغداد رفت و در نشست تأسیس اتحادیه شرکت کرد.
     تفسیرنگاران چپگرای اروپایی نوشته بودند که این، Julius Holmes (1899 ـ 1968) دیپلمات آمریکایی (از 1955 تا 1965 ـ سه بار سفیر آمریکا در ایران) بود که خودرا دوست نزدیک شاه (پهلوی دوم) نشان می داد و وی را ترغیب به عضویت ایران در پیمان بغداد کرد. هلمز در طول کار دولتی اش، مقامات نظامی و دیپلماتیک متعدد داشت. شاه در آن زمان (و حتی تا پایان دهه 1960 که پس از آن، ایران از برکت گران شدن نفت ثروتمند شد) هر بار که کشور را نیازمند به پول و یا تسلیحات تازه می دید آمریکا را تهدید به نزدیک شدن به دولت مسکو می کرد.
     پس از حذف سلطنت از عراق در 14 جولای 1958 و خروج عراق از پيمان بغداد، اين اتحاديه نظامي، نخست به «مِتو» و سپس به سازمان پيمان مركزي «سِنتو» تغيير نام داد با همان هدف ها، و در راستاي استراتژي دولت آمريكا مبني بر ايجاد حلقه اي از اتحاديه هاي نظامي وابسته به غرب پيرامون شوروي و چين (و اصطلاحا: كانتينمنت آنها).
     با همين هدف ها، در جنوب شرقي آسيا نيز «سيتو» كه ظاهرا يك اتحاديه دفاع مشترك بود به وجود آمده بود و پيش از همه آنها؛ ناتو ـ كه با وجود فروپاشي بلوك شرق و شوروي (و به رغم تعهد دو جانبه) نه تنها باقي مانده است بلكه در حال گسترش است!. در آن زمان، پاکستان با عضویت در سنتو و سیتو و ترکیه در سنتو و ناتو حلقه های متصله این زنجیر بودند. دو جنگ سالهای 1965 و 1971 هند و پاکستان و اِکراه سنتو و سیتو از کمک نظامی مستقیم و علنی به پاکستان، این دو اتحادیه را تا حدی تضعیف کرد. انقلاب ایران و برقرارشدن نظام اسلامی و شعار نه غربی و نه شرقی، به عُمر «سنتو» پس از 23 سال پایان داد.
     18 فوريه 1959 و در چهارمين سالروز تاسیس پیمان بغداد، نيكيتا خروشچف رهبر وقت شوروي شاه را با اشاره به عضويت ايران در پيمانهاي نظامي غرب و رسما متحد شدن با آمريكا بر ضد شوروي، شديدا مورد حمله و نكوهش قرارداد و گفت كه شاه، ايران را به صورت ابزاري در دست آمريكا قرار داده و اين كشور را به پايگاه آمريكا مبدل ساخته كه شوروي نمي تواند در قبال چنين وضعيتي بي اعتنا بماند. وی گفت: "ایران با در پیش گرفتن یک سیاست بی طرفانه می توانست بیش از آمریکا، از ما (دولت مسکو) کمک بگیرد. آمریکا به دولت ایران اسلحه می دهد تا از سیاست آن دولت که محاصره ما است دفاع کند. هدف ما استثمار نیست بلکه حذف استثمار و نابرابری ها است که ملت ایران هم گرفتار آن است.".
     خروشچف در سخنان خود، مفاد قرارداد سال 1921 ايران و روسيه را به شاه ياد آور شد و گفت كه از بيم همين قرارداد، انگلستان در طول سالهاي ملي شدن نفت ايران نتوانست دست به حمله نظامي بزند و مناطق نفتخيز ايران را تصرف كند.
     در پي اين انتقاد، جنگ راديويي دو دولت ـ تهران و مسکو ـ شدت يافت.
     مورّخان تداوم ماندن ایران در کنار غرب تا فوریه 1979 را مانع اصلی گسترش سوسیالیسم و نفوذ مسکو در منطقه خلیج فارس (به استثنای عراق) می دانند که اگر این مانع نبود، جریان نفت از دست غرب خارج می شد و شوروی که در دهه 1980 رو به ضعف نهاده بود در پایان این دهه از درون فروپاشی نمی شد.
     با فروپاشی جماهیریه شوروی و گسترش «ناتو» در اقمار این جماهیریه و حتی در بالتیک شوروی پیشین، گفته می شود که محاصره روسیه که سلاحهای موشکی ـ اتمی خودرا همچنان حفظ کرده و از نظر وسعت بزرگترین کشور جهان است و دارای معادن نفت و طلا، به صورتی دیگر ادامه دارد.
     در دوران حکومت جورج دبليو بوش برخي از سياسيون واشنگتن سخن از گسترش «ناتو» تا عراق و افغانستان و آن سوي اين دو كشور به ميان آورده بودند و ....
    مورّخان معارضه تازه غرب با روسيه را که هنوز (جز مشاهده دو نمونه اش در اوکراين و گرجستان و نيز مقدمات استقرار شبکه ضد موشکي آمريکا در لهستان و جمهوري چک) علني نشده است از زماني مي دانند که «کوزوو» با کمک غرب از صِربستان جدا شد. چندي است که کرملین تلويحا از طرح پنهاني «كانتينمنت» تازه غرب انتقاد و اشاره به انتقام گيري مي كند.
     «كانتينمنت» سده 21 رنگ دیگری دارد زیراکه وجود تسلیحات اتمی ـ موشکی، اثرگذاری اتحادیه های نظامی را ازمیان برده است و هرگونه برخورد نظامی مستقیم میان دو قدرت اتمی، سریعا به جنگ اتمی خواهد انجامید و بنابراین، نیازی به اتحادیه و لشکرکشی نیست. جنگ اتمی ظرف یکی ـ دو ساعت تعیین سرنوشت می کند. این بَند در اساسنامه ناتو که تعرّض به یک عضو این اتحادیه، تعرّض به همه اعضاء خواهد بود و در نتیجه؛ دفاع مشترک، همه اعضاء را در معرض خطر و جنگ اتمی قرار داده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: دكترينِ نيکسون
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

دكترينِ نيکسون

ريچارد نيكسون رئيس جمهوري وقت آمريكا كه با تظاهرات بدون وقفه مخالفان آمريكايي ِ ادامه جنگ ويتنام و نيز هزينه هاي سنگين اين جنگ و بُن بَست نبرد رو به رو شده بود 18 فوريه 1970 اعلام داشت كه از اين پس هنگامي آمريكا به يك متحد خود كه در معرض تهاجم و خطر است كمك خواهد كرد كه اين متحد، خود نيز قادر به اقدام باشد. به عبارت ديگر كمك كردن به دولتي كه خود نتواند براي باقي ماندن كاري انجام دهد بيهوده است.
     نيكسون اعلام كرد كه كمكهاي آمريكا از آن پس «غير مستقيم» خواهد بود و نظامیان آمريكايي مگر در شرايط خاص به کمک اعزام نخواهند شد.
     اين اعلاميه به «دكترين نيكسون» معروف شده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: كودتای فوریه 1921 ایران و تحوّلات پس از آن ـ بیدارشدن ناسیونالیسم ایرانی
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

كودتای فوریه 1921 ایران و تحوّلات پس از آن ـ بیدارشدن ناسیونالیسم ایرانی

واحدهاي تيپ قزاق هجدهم فوریه1921 (29 بهمن 1299 )، به قصد تصرف تهران و كودتا به سوي پايتخت به حركت درآمدند. تيپ قزاق که آموزش نظامي روسي داشت در آن وقت در منطقه قزوين مستقر بود. اين نيرو به فرماندهي رضاخان میرپنج (سرتیپ و بعدا رضاشاه پهلوی) سوم اسفند1299 تهران را با شکست دادن پلیس وگارد محافظ متصرف شد و سلطان احمدشاه قاجار چهارم اسفند 1299 (23 فوريه 1921) مجبور شد که حكم رياست الوزرايي سيد ضياءالدين طباطبايي يزدي و سرداريِ سپه ژنرال رضاخان را صادر کند. در جریان تصرف تهران در سوم اسفند، فتح الله اكبر (معروف به سپهدار رشتي) رئيس الوزراءِ وقت به سفارت انگلستان كه اين دولت خود موافق كودتا بود پناه برده بود.
     سلطان احمدشاه كه به كودتا تسليم شده بود در حُكم نخست وزيري سیّد ضیاء اعتراف به غفلت و لاقيدي كابينه هاي قبلي و عدم امنيت در كشور و بلاتكلبفي ملّت كرده بود. سيدضياء طباطبايي يزدي، تحصيلكرده فرانسه قبلا در تهران روزنامه منتشر مي كرد.
    در همين روز (چهارم اسفند 1299) ژنرال رضاخان پهلوی اعلاميه «حُكم مي كنم» را صادر كرد كه بر ديوارهاي تهران الصاق شد و فهرستي از كساني را كه بايد دستگير شوند به قزاق ها داد و شهر را جز نانوايي ها، میوه ـ سبزی فروشی ها و قصّابي ها موقتا به حالت تعطيل در آورد.
    به باور مورّخان، دولت لندن به کودتا چراغ سبز داده بود. بيم انگلستان (که در 31 آگوست 1907 و طبق سازشنامه سن پترزبورگ، ایران را به دو منطقه نفوذ خود و دولت تزاری روسیه تقسیم کرده بود) در آن زمان از كمونيست شدن ايران و انتقال كمونيسم از طريق ايران به كشورهاي عربي بود كه پس از جنگ جهاني اول و انهدام عثماني عمدتا به لندن سپرده شده بودند و فاصله غني و فقير در مناطق عربي و در نتيجه آمادگي براي پذيرش افكاري سوسياليستي فراهم بود. دولت بلشویکی (کمونیستی) روسیه که در پی انقلاب اکتبر 1917 بر سر کار آمده بود سارشنامه سن پترزبورگ را لغو و نیروهای خودرا از ایران فراخوانده بود. انگلستان می دانست که وجود طبقه و كلاس در جامعه ایران، فئودالیسم و غيردولتي بودن تاسيسات و منابع توليد (استثمار) بذر هواداری از کموبیسم و دولت مسگو را کشت کرده است. مشاوران دولت لندن که منافع فراوان در آسیای غربی و جنوبی به دست آورده بود برای پیشگیری از سلطه کمونیست ها و بازگشت روسیه به صحنه ایران، راهي جز احياء ناسيوناليسم ايراني نمي ديدند و ژنرال رضاخان را یک ناسیونالیست ایرانی تشخیص داده بودند.
    به علاوه، پس از سوسیالیست شدن روسیه و خروج مسکو از رقابت های استعماری، دولت لندن نگران تجدید جاه طلبی های روس ها در ايران و کُلِ آسياي غربي و جنوبي و این بار با شعار سوسیالیسم بود. تلاش دولت لندن در آن زمان بر این بود که در پی کودتا و حتی پادشاه شدن ژنرال رضاخان پهلوی، اداره امور (وزیران و مدیران) ازعوامل انگلیس (همان مقامات زمان قاجارها) باشند. رضاشاه که متوجه قضیه شده بود به تدریج به طرد این عوامل دست زد.
    رضاشاه از اواسط دهه 1930 متمایل به سران آلمان و ایتالیا شد زیرا که هر سه افکار ناسیونالیستی و وجوه مشترک متعدد داشتند. رضاشاه شیفته هدف های موسولینی به احیاء امپراتوری روم باستان شده بود و با کمک او برای ایران یک نیروی دریایی مؤثر به وجود آورد و با این نیرو، انگلیسی ها را از چند پایگاهِ شان در خلیج فارس ازجمله «باسعیدو» بیرون راند.
     رضاشاه (1256 ـ 1323 هجری خورشیدی) با هدف بازآوردن دست کم بخشی از سرزمین های ازدست رفته در دوران قاجارها، محرمانه با هیتلر به توافق رسیده بود و اگر خیانت چند نفر در آگوست 1941 (شهريور 1320) نبود، ارتش ایران از جنوب و ارتش آلمان از شمال، قفقازرا تصرف کرده بودند. رضاشاه نقشه پس گرفتن نقاط از دست رفتهِ خراسان بزرگتر را هم در سر داشت.
     از آنجاکه رضاشاه ازمیان مردم برخاسته و از «هیچ» آغاز کرده بود دردها و دشواری ها را درک می کرد. او که از مازندران برخاسته بود می خواست که راه دیلمیان، زیاریان و ماکان کاکی را که از شمال ایران برخاسته بودند بپیماید. رضاشاه احساسات نیرومند ناسیونالیستی ایرانیان را می دانست و در ملاقات با ناسیونالیست معروف آلمانی ـ دکتر شاخت این مطلب را با او درمیان نهاده بود و دکتر شاخت پس از جنگ جهانی دوم و در بازجویی های فاتحان جنگ جهانی دوم که از او به عمل آمد آن را بطور کامل بیان داشته بود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: کاشف قرص ضد آبستني
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

کاشف قرص ضد آبستني

پروفسور رامون گارسيا Celso-Ramon Garcia كاشف قرص ضد آبستني در فوريه 2004 بر اثر حمله قلبي درگذشت. دكتر گارسيا که 82 سال عمر کرد در دهه 1950 ماده اي ساخت كه هربار مصرف آن، تا 24 ساعت از ترشح هرمون محرّك باروري تخمك جلوگيري
     مي كرد . سپس دكتر گرگوري پنكاس Pincus و دكتر جان راك Rock اين ماده را به صورت قرص (Oral contraceptives) درآوردند و و ترتيب مصرف آن را در روزهايي از ماه نوشتند كه در سال 1960 به تاييد «اف دي ا - FDA» رسيد و به بازار آمد.
    پروفسور گارسيا اسپانیایی تبار و استاد دانشگاه پنسيلوانيا بود.
    
    زیرعکس:
    
    
    
    
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: داشتن «نام نيك» در تاریخ باید همواره مَدِ نظر دولت مردان و سیاست مداران باشد ـ نظرات مهم كالينگوود درباره مطالعه تاریخ، فلسفهِ تاریخ، تعریف آزادی و ... ـ روزنامه نگاران و تاریخ نویسان مردانِ فکر هستند
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

داشتن «نام نيك» در تاریخ باید همواره مَدِ نظر دولت مردان و سیاست مداران باشد ـ نظرات مهم كالينگوود درباره مطالعه تاریخ، فلسفهِ تاریخ، تعریف آزادی و ... ـ روزنامه نگاران و تاریخ نویسان مردانِ فکر هستند

«رابين جورج كالينگوود Robin George Collingwood» تاريخدان و فيلسوف انگليسي كه 21 فوريه 1889 به دنيا آمد و 54 سال عُمر كرد در زمينه فلسفه عقيده دارد كه ريشه «فلسفه» را بايد در «تاريخ» جستجو كرد، نه در علوم. وي تاريخ باستان را با بررسي سكه ها، سنگنبشته ها، آثار هنري و معماري و اكتشافات تازه باستانشناسي دوباره نويسي كرده است.
     وی گفته است که با یک نگاه به تصویرِ سنگ تراشیدهِ داریوش بزرگ در پِرسپولیس [تخت جمشید]، لباس، کلاه و کرسی او می توان به عظمت تمدن و پیشرفت ایران باستان (پرشیا) پی بُرد. کالینگوود که نهم ژانویه 1943 درگذشت در زمینه فلسفهِ تاریخ (وجود نيرو و عامل واحد و يا چند نيروي مشخّصِ حاکم بر شکل گيري تاريخ، و به عبارت ديگر؛ تکرار رویداد)، کالینگوود عقیده ای مشابه «هِگِل» داشت. او در مطالعه تاریخ، توجه و دقّت به تفکّرات چهره های تاریخی دارد که برانگیزاننده آنان به انجام کارهای مهم، نوسازی ها، تغییرات، اصلاحات و انتقالات بوده اند.
     به نظر كالينگوود، بهتر است هر مورّخ ضمن شرح رويدادها، به تحليل آنها از ديدگاه خود بپردازد تا کتاب های تاريخ متنوع باشند.
     او تعريف «آزادي كامل» را در پرداختن فرد به آن چه را كه بخواهد ارائه دهد و بگويد خلاصه كرده است و بنابراين ممانعت از خلاقيّت را عملي خلاف آزادي دانسته است. از دیدگاه کالینگوود، هرگونه خلاقیّت در هرزمینه (نه فقط در موسیقی، نقاشی، تئاتر و نویسندگی)، هنر بشمار می آید.
     كالينگوود نيز «تاريخنگاري» را ادامه «روزنامه نگاري» دانسته و تاكيد بر افزودن سابقه تاريخي يك خبر (رویداد روز) را بر آن دارد كه از آن زمان رواج يافته است و اين سابقه نويسي بر خبر نبايد به صورت تفسير آن بر آيد كه «تفسير = نظر» از «خبر که باید مطلق باشد» جداست. کالینگوود تاریخنگاران و روزنامه نگاران را «مردان فکر» لقب داده است.
     كالينگوود كه 19 کتاب و 131 رساله و مقاله از خود به جاي گذارده تاكيد بر اين دارد كه سياستمداران و دولت مردان بايد «تاريخ» را مطالعه كنند تا اشتباهات تكرار نشود و از خود «نام نيك» باقي بگذارند. قضاوت تاریخ تأثیرگذار است و تاریخ پاک شدنی نیست.
     كتاب های معروف كالينگوود عبارتند از: فلسفه تاریخ،The Idea Of History، اصول هنر (خلّاقیّت)، درباره روش فلسفی، «رومن بريتين»، درباره فن و حرفه تاريخنگاري و ....
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: 400 سال از برده فروشی در آمریکای شمالی گذشت ـ انتقال زن و نوكر از اروپا به آمريكاي شمالي
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

400 سال از برده فروشی در آمریکای شمالی گذشت ـ انتقال زن و نوكر از اروپا به آمريكاي شمالي

20 فوريه سال 1619 (درست 400 سال پیش) ناخداي يك كشتي هلندي 20 سياهپوست را كه در آفريقا شكار شده بودند به آمريكاي شمالي (ويرجينيا) رسانید و به مهاجران انگليسي اين منطقه فروخت و با اين عمل كار انتقال برده از آفريقا به آمريكا آغاز شد. مهاجران انگليسي درسال 1607 وارد ويرجينيا شده بودند. بوميان آمريكاي شمالي (سرخپوستان) مطلقا حاضر به كاركردن براي مهاجران نبودند. این بوميان نزدیک به سه قرن با مهاجران اروپایی سر جنگ داشتند و آنان را متجاوز به خاک و تصرف اراضی و املاکشان مي دانستند.
     همزمان با انتقال 20 برده سياه، يك كشتي انگليسي هم 90 زن اروپايي را به جيمزتاون [نخستین آبادی مهاجران در ويرجينيا] منتقل كرد كه مي توان گفت آنان هم به صورتي واگذار شدند. در آن زمان انتقال آن قبيل زنان سفيد پوست به آمريكاي شمالي امري عادي بود تا به ازدواج مردان مهاجر (انگليسي) درآيند. هريك از اين زنان در برابر دريافت 200 پاوند (ليره انگليسي) واگذار مي شدند كه به جاي پول، توتون و بعدا پنبه تحويل مي شد. شرط معامله اين زنان اين بود كه متقاضي در كليسا حاضر شود و با زن مورد نظر ازدواج كند. بنابراين، به يك مرد بيش از يك زن واگذار نمي شد. زن پس از ازدواج آزاد مي شد و بَرده نبود. از همین زمان تعدّد زوجات در آمریکا ممنوع بوده است که بعدا پیروان فرقه مسیحی مورمون این ضابطه را شکستند.
     در همان زمان [قرن هفدهم]، كساني هم در اروپا بودند كه به عنوان داوطلب نوكري (سِروانت) به آمريكاي شمالي مهاجرت مي كردند و اينان تا زماني كه همه هزينه سفر خود [از اروپا به آمريكا] و بهره این پول را با ارباب تصفيه نمي كردند در حُكم برده او بودند؛ با اين تفاوت كه ارباب نمي توانست آنان را بفروشد و يا نسبت به ايشان تعدّي كند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: رویداد سیاهکَل ـ تشکيل گروه چريکي به سبک «چه گوارا» در ايران ـ عملیات مسلحانه این چریک ها در سال انقلاب
1 اسفند 1397 - 20 فوريه 2019

رویداد سیاهکَل ـ تشکيل گروه چريکي به سبک «چه گوارا» در ايران ـ عملیات مسلحانه این چریک ها در سال انقلاب

هفته آخر بهمن 1349 (فوریه 1971) گزارشهای روزانه رویداد سیاهکَل (گیلان) جای اخبار جنگ ویتنام را که در اوج شدّت بود در رسانه های گوشه و کنار جهان گرفته بود. برخي از تفسيرنگاران اروپايي نوشته بودند که انتخاب سياهکل شايد به اين دليل بود که در نزديکي ديلم واقع است و ديلم جايي است که بپاخيزي ايرانيان براي کسب استقلال وطن خود و رهائي آن از دست عرب (عباسيان) از آنجا آغاز شد.
     رویداد سیاهکل 19 بهمن آن سال با حمله چند کمونیست مسلح به پاسگاه ژاندارمری محل آغاز شده بود. این پاسگاه قبلا یک مرد مسلح را در جنگلهای منطقه دستگیر و در پاسگاه بازداشت کرده بود و حمله 19 بهمن به پاسگاه برای رهانیدن او بود. درحمله به پاسگاه، یک ژاندارم و یک غیر نظامی کشته و بقیه افراد پاسگاه مجبور به فرار، و مهاجمان همدست بازداشت شده خودرا آزاد و با سلاحهای موجود در پاسگاه از آنجا خارج و در جنگل پنهان شده بودند.
     بررسی های بعدی حکایت از تشکیل یک گروه چریکی به سبک «چه گوارا» و با هدف مبارزه با رژیم سلطنتی داشت. روز بعد از حمله به پاسگاه، چند واحد ژاندارم به محل اعزام و جنگلهای سیاهکل محاصره و در طول یک هفته یک رشته زد و خورد صورت گرفت که ضمن آن هفت مامور کشته، شماری زخمی و چند چریک دستگیر شده بودند.
     رادیو تهران 29 بهمن به نقل از اعلامیه مشترک ژاندارمری و ساواک، شمار چریکهارا بیش از سی تَن و عدهِ دستگیر شدگان را 13 و مقتولان آنان را دو تن گزارش کرد و گفت که تلاش برای دستگیری بقیه ادامه دارد و عکس چند نفر از آنان که شناخته شده اند تکثیر و در نقاط مختلف شهر قرارداده خواهد شد تا مردم مخفیگاه آنان را به مأموران نشان دهند.
     اسامی ماموران مقتول در زد و خوردهای سیاهکل به این شرح اعلام شده بود: ستوان تقی مهدی نژاد مظفری، استوار نریمان عبادی، استوار اسماعیل رحمت پور، گروهبان نصیری، گروهبان اسماعیل روشن و دو تن دیگر. دستگیرشدگان سیاهکل بعدا محاکمه و چند تَن از آنان اعدام شدند.
     در جریان تعقیب بقیه اعضای این گروه چریکی بود که در چند نقطه تهران چند خانه محاصره و زدوخورد روی داد. یک صحنه شدید این زدوخوردها پنجم خرداد 1350 در کوی نیروی هوایی (دوشان تپه) صورت گرفت که ضمن آن «پرویز پویان» کمونیست معروف کشته شد. افراد گروه نیز بیکار ننشستند؛ یک بار نگهبان کلانتری قلهک را کشتند و باردیگر سپهبد ضیاء فرسیو رئیس وقت دستگاه قضایی ارتش را.
    
ژنرال فرسیو
ژنرال فرسیو
فرسیو از خانه اش در قلهک رهسپار محل کار بود که مورد حمله قرارگرفت. در لحظه تیراندازی، پسر فرسیو در اتومبیل بود که او هم مجروح شده بود. فرسیو در سر راه به اداره، فرزندش را به مدرسه می رسانید. عملیات چریکی و از این قبیل در تهران و حومه تا آستانه انقلاب به صورت پراکنده ادامه داشت. چریکها که عمدتا کمونیست و چپگرا بودند در موارد متعدد مستشاران آمریکایی را هدف قرارداده، کشته و یا مجروح ساخته بودند.
     چریک های کمونیست معروف به «چریک های فدایی خلق» در جریان انقلاب سال 1357 بر ضد دستگاه انتظامی دست عملیات مسلحانه زدند و در روزهای 21 و 22 بهمن درگیری های مسلحانه متعدد در تهران و یک مورد آن در ساختمان مؤسسه مطبوعاتی اطلاعات به راه انداختند. گروه چریک های فدایی خلق ایران در سال 1359 دچار انشعاب شد به دو گروه اقلیت و اکثریت. این گروه که همچنان به فعالیت خود در خارج از ایران ادامه می دهد از سال 1375 به «سازمان فدائیان» تغییر نام داده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: ایجاد سازمان تأمین اجتماعی در ایران در بهمن ماه 1331، یادگار مصدق
9 بهمن 1397 - 29 ژانويه 2019

ایجاد سازمان تأمین اجتماعی در ایران در بهمن ماه 1331، یادگار مصدق

دوم بهمن 1331 (22 ژانويه 1953) دکتر محمد مصدق رئيس دولت وقت در یک اعلامیه تاریخی، دستور تاسيس فوري سازمان بيمه هاي اجتماعي را در ايران (معادل سوشِل سِکیوریتی در آمریکا) كه از ابتكارهاي وي به منظور تامين رفاه عمومي و رفع نگرانی در دوران پیری ـ با برخورداری از مزایای بازنشستگی ـ بشمار مي رود صادر كرد. مصدق وعده بيمه بازنشستگي، از کار افتادگي، بيکاري و درمان کارگران را قبلا داده بود که تا آن زمان در ايران سابقه نداشت. «تاريخ»، تاسيس اين سازمان در ايران را به نام مصدق ثبت کرده است. این تشکیلات که در آغاز کار، سازمان بیمه های اجتماعی کارگران (دستمزدبگیران به استثنای کارمندان رسمی دولت که مقررات بازنشستگی جداگانه داشته اند) عنوان داشت بعدا به «تامین اجتماعی» تغییر نام داده شد و درسال 1392 = 2013 میلادی خبرساز شده بود و گزارش از ریخت و پاش های متعدد در آن داده می شد.
     با اين حساب، بيمه هاي اجتماعي كارگران ايران در سال 1397 (ژانویه 2019) 66 ساله شده است. برقراری سوشِل سِکیوریتی آمریکا (تامین اجتماعی) از ابتکارات اف. دي. روزولت رئیس جمهوری وقت و هلندی تبار این فدراسیون است. فرق «تامین اجتماعی» ایران و کشورهای دیگر دراین است که در این کشورها همه کارکنان (صاحب درآمد از کارکردن، نه سود سرمایه و درآمد بدون زحمتکشی) را شامل می شود (بدون استثناء قائل شدن برای کارمندان رسمی دولت که در ایران مرسوم است) و پرداخت سهم تأمین اجتماعی از درآمد کارکرد اجباری است. در آمریکا و کشورهای دیگر بازنشستگی، امری عمومی است و کسانی که به سن معیّن برسند (که قانون تعیین می کند و در آمريکا 65 سال تمام است) و حد اقلِ مدت زمان کارکردن و پرداخت سهم تامین اجتماعی از درآمد ناشی از کار کردن خودرا داشته باشند می توانند بازنشسته شوند. در آمریکا، این حد اقل مدت زمان کارکردن و پرداخت سهم تأمین اجتماعی چهار سال است. مقررات تامین اجتماعی سبب شده است که مردم دغدغه دوران پیری را نداشته باشند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: هشدار آذر 1340 و اعلامیه اَمُرداد 1357 دکتر علی امینی، به مناسبت سالروز درگذشت او
9 بهمن 1397 - 29 ژانويه 2019

هشدار آذر 1340 و اعلامیه اَمُرداد 1357 دکتر علی امینی، به مناسبت سالروز درگذشت او

علي اميني پس از 16 سال سکوت هفتم اَمُرداد 1357 (سال انقلاب) با صدور یک اعلاميه بلند بالا و مردم پسند به صحنه سياست بازگشت. امینی در اعلاميه خود چنين آورده بود:
     ..... ازدياد درآمد كشور [از صدور نفت] در چند سال گذشته گرچه باعث رفاه نسبي شده، ولي فسادرا هم گسترش داده و فساد براي ادامه حيات خود؛ به فشار و تمركز قدرت [دیکتاتوری] نياز داشته و مردم را عاصی کرده است. در اين چند سال يك دسته ثروتمند نوخاسته و [بسیار آزمند] هم به وجود آمده، بر دارایی ثروتمندان افزوده شده، و به همين نسبت تنگدستان (اكثريت مردم) فقيرتر شده اند و چون به خواستها و مطالبات آنان توجه نشده ناله هايشان فرياد شده و راهی جز خانه تکانی کامل و تمام عیار وجود ندارد. طبقه متوسطي كه در اين چندسال وعده تولد آن داده شده بود به وجود نيامده و به جاي آن بر شمار دلالان با خصلت هاي خاص اين گروه افزوده شده و وطن به صورت بهشت واسطه ها درآمده است و بر نارضایی توده ها افزوده و به خیابانها ریخته اند. این توده ها که وسیله ابراز نظر نداشته و سالها نفس در سينه حبس كرده بودند اینک به ميدان آمده و به جاي درددل غرّش مي كنند ـ غرّشي كه همه ديوارها و سدها را به لرزه درآورده است.
     اين اميرزاده قاجار در اعلاميه اش سپس به مشكلات جاري ایران اشاره كرده بود و اين مشكلات را؛ تورم پول، افزايش شديد شكاف توليد و مصرف، مهاجرت كشاورزان و روستانشینان به شهرها، افزايش قيمت ها، تبعیض و ... ذكر كرده بود.
     در پی صدور این اعلامیه، امینی در مصاحبه ای به اظهارات نیمه آذرماه 1340 خود در اجتماع معلمان تهران اشاره کرد و گفت: در آن روز هشدار دادم که اگر اصلاحات و تعدیل صورت نگیرد انقلاب خواهد شد. به این هشدار توجه نشد و اینک کشور در انقلاب است.
     امینی در آن زمان ( نیمه سال 1357) خیلی زود متوجه شد که انقلاب در مسیری که او می خواهد نیست و بنابراین خاموش شد و دوباره سکوت خودرا ازسرگرفت که تا روز درگذشت ادامه یافت.
    
    علي اميني دکتر در اقتصاد، سياستمدار قديمي، وزیر و نخست وزير پيشين ايران 12 دسامبر 1992 در 87 سالگی در فرانسه درگذشت. وی ـ نوه مظفرالدین شاه قاجار که در دهه 1320 در کابینه قوام السلطنه عضویت داشت و پس از براندازی 28 امرداد 1332 وزیردارایی شده بود در پي اعتصاب و تظاهرات خياباني معلمان تهران و كناره گيري شريف امامي از نخست وزيري، شانزدهم ارديبهشت 1340 برجای او نشسته بود. امینی که مورد حمایت حزب دمکرات آمریکا و شخص جان اف. کندی رئیس جمهوري وقت بود و سه ماه پس از آغاز زمامداری کندی نخست وزیر شده بود تا اصلاحات دلخواه وی را در ايران به اجرا درآورد ضمن نطقي كشوررا در وضع بد اقتصادي و در آستانه ورشكستگي مالي توصيف كرده بود. برخي از مورخان معاصر براین باورند كه تظاهرات معلمان تهران به تحریک محمد درخشش و به اشاره دولت وقت آمريكا صورت گرفته بود تا دکتر امینی رئیس دولت شود و اصلاحات مورد نظررا عملي سازد. 3 روز پس از نخست وزیرشدن، علي امینی 19 اردیبهشت 1340 دوره وقت مجلس را منحل كرد که خواست مردم بود. وي در همين روز تشكيل اجتماعات در ميدان جلاليه (پارك لاله امروز) را آزاد اعلام داشت و قول داد که در طول زمامداری او مطبوعات سانسور نخواهند شد.
     علی امینی در طول 14 ماه نخست وزیری اش انجام یک رشته اصلاحات را آغاز و فئودالیسم (نظام ارباب و رعیتی) را تضعیف کرد. شاه که بیم داشت امینی تأسیس حزب با هرگونه ایدئولوژی را آزاد کند و حزب توده (حزب کمونیست ایران) که فعالیت آن غیرقانونی شده بود باردیگر وارد عرصه شود و ... به آمریکا رفت، وعده ها داد و حمایت دولت آمریکا از امینی را سلب کرد بگونه ای که این دولت تعهد کمک مالی به دولت امینی را منتفی ساخت. امینی که با چنین وضعیتی رو به رو شده بود در صدد تعدیل بودجه برآمد که برسر کاهش بودجه ارتش با شاه درگیری پیداکرد و 26 تيرماه 1341 كناره گرفت و دو روز پس از آن، امير اسدالله علم ـ دوست شخصی شاه ـ مامور تشكيل كابينه شد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: تأسیس نخستین بانک غیر دولتی ایران در بهمن 1328 و اعلامِ تضمینِ حساب ها و سپرده ها از سوی دولت
9 بهمن 1397 - 29 ژانويه 2019

تأسیس نخستین بانک غیر دولتی ایران در بهمن 1328 و اعلامِ تضمینِ حساب ها و سپرده ها از سوی دولت

یکم بهمن ماه 1328 اعلام شد که دولت وقت با تأسیس یک بانک غیر دولتی که نخستین بانک از این دست در ایران است موافقت کرده است و این بانگ به نام «بانک بازرگانی ایران» بزودی با سرمایه 5 میلیون تومان [پول آن زمان] آغاز بکار خواهد کرد، هیج خارجی در آن سهیم نیست و نخستین شعبه آن در خیابان بوذرجمهری تأسیس خواهد شد. مؤسس و مدیر آن «مصطفی تجدّد» است.
     روز بعد مقام مریوط در دولت وقت به مردم اطمینان داد که اگر در بانک غیر دولتی بازرگانی ایران حساب باز کنند و پول سپرده کنند، دولت همچنانکه که در سایر کشورها مرسوم است، پول آنان و بازداخت آن را تضمین می کند. در آن زمان، ایران هنوز بانک مرکزی نداشت و بانک ملّی تا حدودی وظایف بانک مرکزی را انجام می داد. بانک مرکزی یازده سال بعد، در 1339 تأسیس شد. طبق یک استاندارد جهانی، مؤسس و یا مؤسسان بانک غیر دولتی و یا مختلط باید معادل نیمی از سرمایه اسمی خود را در بانک مرکزی بسپارند تا تضمینی برای مردم باشد و در صورت مسئله دارشدنِ یک بانک، بانک مرکزی اداره آن را بدست می گیرد تا سر و سامان یابد و مشتریان نیز احساس اطمینان و آرامش کنند. تاریخ قرون 19 و 20 نشان داده است که در چند کشور، ورشکستگی یک بانک به اعتراض عمومی اصحاب حساب ها و آشوب انجامیده بود. بانک مرکزی و شورای پول و ذخایر هر کشور مجوّز تأسیس بانک صادر می کنند و در نتیجه مسئولیت دارند.
     بانک بازرگانی ایران در سال 1331 و پس از اینکه دکتر مصدق بانک شاهی متعلق به انگلیسی ها را در تهران تعطیل کرد ساختمان آن در میدان سپه [میدان امام خمینی] را خرید و شعبه مرکزی خودرا در آنجا مستقر ساخت و به تأسیس شعب در سراسر کشور دست زد. این بانک پس از انقلاب، بمانند بانک های غیر دولتی دیگر مصادره شد و بانک بازرگانی «بانک تجارت» نام گرفته است. اصل 44 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، بانک ها را در ردیف مؤسسات دولتی قرار داده است. مصطفی تجدد در 1358 و در 71 سالگی درگذشت.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: درباره یک پزشک سوسیالیست، دو بار رئیس جمهوری یک کشور، سالها تجربه آوارگی پس از قتل پدر به دست دیکتاتور و بازداشت و شکنجه و اینک رئیس کمیسیون حقوق بشر
9 بهمن 1397 - 29 ژانويه 2019

درباره یک پزشک سوسیالیست، دو بار رئیس جمهوری یک کشور، سالها تجربه آوارگی پس از قتل پدر به دست دیکتاتور و بازداشت و شکنجه و اینک رئیس کمیسیون حقوق بشر


    پیام دریافت شده از یک مخاطب: چرا درباره Dr. Michelle Bachelet یک سوسیالیست و دو بار رئیس جمهوری یک کشور و اینک رئیس کمیسیون حقوق بشر ننوشته اید؟. این نخستین باری است که یک رئیس جمهوری پیشین و در عین حال یک سوسیالیستِ فعال و بانویی که پدرش به دست یک دیکتاتور کشته شده و خودش دو دهه آوارگی را تجربه کرده، پزشک است و بر چندین زبان مسلط، رئیس این کمیسیون جهانی مهم و حسّاس شده است.
    
    پاسخ:
    
    پدر بانو ميشل باچلتِ فرانسوي ـ اسپانيايي تبار يک ژنرال نيروي هوايي شيلي و همکار نزديک سالوادور آلنده رئيس جمهوري وقت بود که پس از کودتاي 1973 ژنرال پينوشه بازداشت و در زندان کشته شد. ميشل و مادرش نيز مدتي در زندان پينوشه بودند و شکنجه شدند. پينوشه تا 1990 در صدر قدرت در کشور شيلي بود. پيش از کودتا، ميشل دانشجوي دانشکده پزشکي دانشگاه شيلي بود. ميشل پس از رهايي از زندان، با مادرش به کاليفرنيا و از اينجا به استراليا رفتند. ميشل سپس از طريق پکن و مسکو و اقامت کوتاه در اين دو شهر به جمهوري دمکراتيک آلمان (آلمان شرقي) رفت و در دانشگاه کارل مارکس (لايپزيک) به تحصيل پزشکي ادامه داد. وي که بر زبانهاي اسپانيايي، پرتغالي، آلماني، فرانسوي و انگليسي مسلط و با زبانهاي روسي و چيني آشنا است پس از بازگشت به شيلي به کار پزشکي و فعاليت در حزب سوسياليست پرداخت. ميشل چند سال از دوران دبيرستان خودرا در آمريکا طي کرده بود زيراکه پدرش آتاشه نظامي سفارت شيلي در آمريکا بود. ميشل ضمن کار طبابت به تحصيل در رشته استراتژي نظامي پرداخت و پيش از انتخاب شدن به رياست جمهوري شيلي، مدتي وزير بهداشت و وزير دفاع ملّي شيلي بود. او نخستين بانو در آمريکاي لاتين است که وزير دفاع شده بود و همچنين نخستين بانو که رئيس جمهوري شيلي شده است. بانو دکتر ميشل باچلت که داراي سه فرزند است شهروندان يک کشور را بزرگترين سرمايه آن کشور مي داند.
    پيروزي بانو دكتر ميشل باچلت (تلفظ فرانسه: باشله) پزشك سوسياليست در انتخابات ژانويه 2006 کشور شيلي از خبرهاي بزرگ وقت بود. برخي از اصحاب نظر، انتخاب وي در ژانویه 2006 به رياست جمهوري يك كشور محافظه كار سُنّت گرا چون شيلي را يك پيروزي عظيم سوسياليسم از راههاي دمكراتيك (نه انقلاب طبقه زحمتكش) بشمار آورده بودند. پاره اي از مفسران نيز موفقيت غير منتظره اورا پيروزي بانوان در دنياي سياست، و نيز روشن شدن مردم [بیداری و آگاهی] نسبت به گذشته، و پيشرفتي براي دمكراسي تلقي كرده بودند.
     دكتر باچلت متولد سپتامبر 1951 در نخستين سخنراني خود پس از پيروزي در انتخابات رياست جمهوري که در 16 ژانويه 2006 ايراد شد، وعده داده بود كه همه تلاش خود را بكار خواهد بُرد تا نابرابري اجتمامي از جامعه شيلي ريشه كن شود. او گفته بود كه افرادي را براي تصدي سازمانهاي دولتي برمي گزيند که يك شهروند کشوررا بر شهروند ديگر برتر ندانند، همه را به يك چشم ببينند و رفتار خدمتگزارانه داشته باشند. وي قول داده بود كه در دوره ریاست خود بر شيلي، این کشور را به صورت يك جامعه پيشرو كه در آن عدالت و آزادي برقرار باشد درآورد و همبستگي ملي ايجاد كند.
     دكتر باچلت ضمن اشاره به وضعیت دوران حکومت پینوشه (پینوچِت) و ظلم هایی که شده بود گفته بود كه «آشتي ملي» و «همبستگي ملّي» عناوين بسيار زيبا و شوق انگيز هستند و لذا، انتقام گرفتن بايد به «تاريخ» سپرده شود و همكاري و رفاقت به ميان آيد.
     دكتر ميچلت همچنين قول داده بود كه در انتخاب اعضاي كابينه و مقام هاي ارشد، علاوه بر توجه به دانش و تجربه آنان؛ بي نظري، صداقت و علاقه مندي ایشان به خدمت را مدّ نظر خواهد گرفت که بايد اصولي لازم الرعايه براي سران همه کشورها باشند. وي قول همکاري به تامين همبستگي لاتين هاي قاره آمريکا داده بود. مرور زمان نشان داد که ميچلت در دور اول حکومت خود که يازدهم مارس 2010 پايان يافت به همه وعده هايي که 16 ژانويه 2006 داده بود عمل کرده بود. وي براي دوره بعدي رياست جمهوري نامزد نشد زیرا که قانون شیلی اجازه آن را (دو دوره متوالی را) نمی داد، ولی برای دوره پس از آن نامزد شد و برنده انتخابات. در زمستان 2013 مردم شیلی دوباره دکتر میچلِت را به ریاست جمهوری انتخاب کردند که از 11 مارس 2014 کار خودرا آغاز کرد. وی این بار با بیش از 62 درصد آراء انتخاب شده بود ـ دفعه قبل با 53 درصد آراء. در انتخابات ژانویه 2018 باز هم میچلت نمی توانست نامزد شود.
    دكتر ميشل (میچل) باچلت از تابستان 2018 مسئول کميسيون حقوق بشر United Nations High Commissioner for Human Rights شده است که سمتي انتخابي است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: مصوّبه کنگره آمریکا برای مقابله با نفوذ ایران در آمریکای لاتین قانون شده است
11 دي 1397 - 1 ژانويه 2019

مصوّبه کنگره آمریکا برای مقابله با نفوذ ایران در آمریکای لاتین قانون شده است

باراک (بارَک) حسين اوباما، رئیس جمهوري وقت آمریکا 28 دسامبر 2012 مصوبه کنگره این کشور را که به گزارش رسانه ها، هدف اصلی از تدوین آن مقابله با نفوذ ایران در کشورهای آمریکای لاتین بوده است امضا کرد و قانون شد. جمهوری اسلامی ایران روابط خود با کشورهای آمریکای لاتین را گسترش و یک میدان بزرگ تهران به «سیمون بولیوار» نامگذاری و مجسمه این رهبر انقلاب آمریکای لاتین را در آنجا نصب کرده است. در سالهای اخیر تني چند از رهبران آمریکای لاتین و هرکدام نه یک بار بلکه چند بار از ایران دیدن کردند.
     مقامات دولت واشنگتن پیشتر نیز تاکید کرده بودند که فعالیت‌های جمهوری اسلامی ايران در کشورهای آمریکای لاتین را به دقت زیر نظر دارند. همزمان چند کشور در آمریکای لاتین برای نشان دادن صمیمت خود نسبت به ايران، ویزای ورود ایرانیان به این ممالک را لغو کردند. به نوبه خود، جمهوری اسلامی 17 مرکز فرهنگی تازه در آمریکای لاتین دایر کرد، همکاری های نفتی، صنعتی و بازرگانی ایران با کشورهای آمریکای لاتین گسترش یافت و ایران و ونزوئلا یک کاخانه مشترک مونتاژ اتومبیل در کاراکاس دایر کردند. ونزوئلا به اقتباس از سازمان بسیج در جمهوری اسلامی، برای خود یک گروه میلیشیا به وجود آورده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: استعمار انگلستان در آسيا، توطئه پس از توطئه علیه ایران، به مناسبت سالگرد آغاز آن
11 دي 1397 - 1 ژانويه 2019

استعمار انگلستان در آسيا، توطئه پس از توطئه علیه ایران، به مناسبت سالگرد آغاز آن

31 دسامبر سال 1600 ميلادي (و 12 سال پس از شکست آرمادای اسپانیا، دو سال بعد از نخستین دیدار دریایی هفت ساله انگلیسی ها از آبهای آسیا و هفت سال پیش از استقرار انگلیسی ها در آمریکای شمالی) دولت انگلستان در راستاي سياست استعماري اش در آسيا، فرمان ايجاد كمپاني هند شرقي The British East India Company را صادر كرد و مقرر داشت که همه بازرگانان، ماموران و دريانوردان انگليسي را كه قصد فعالیت در قاره آسيا و آبهاي آن داشته باشند اجبارا عضو اين كمپاني بايد باشند كه روزي سياه براي اين قاره و مردم آن بشمار مي رود.
     در آن زمان، نزديک به دو سال از ورود آنتوني و رابرت شرلي با 26 انگليسي ديگر به ايران مي گذشت كه موفق شده بودند خود را در دل شاه عباس یکم جاي دهند كه هدفش احياي امپراتوري ايران با عقب راندن پرتغاليها از خليج فارس، تحکيم مذهب شيعه و تضعيف هرچه بيشتر عثماني بود که خودرا خليفه مسلمان سُنّي اعلام کرده بود. شاه عباس براي رسيدن به هدف هايش نياز به دوستي با آن اروپاييانی را داشت که دشمن عثمانی و رقیب دریایی پرتغال بودند.
     جیمز لانکاستر James lancaster به عنوان مسئول محلی کمپانی هند شرقی در سال 1601 عازم شرق شد. ورود انگلیسی ها به آبهای آسیا (اصطلاحا راه دریایی اَدویه) باعث مرافعه پرتغالی ها و هلندی ها با آنان شد که قبلا وارد آسیا شده بودند. این مرافعه طولانی در سال 1824 به سازش این سه استعمارگر منجر شد و انگلیسی ها قبول کردند که وارد اندونزیِ هلندی ها و نیز مناطقی از هند که توسط پرتغالی ها تصاحب شده بود (گوا) نشوند و این دو استعمارگر نیز با استقرار انگلیسی در شرق هند، برنئوی شمالی و مالاکا موافقت کردند. جنگ تریاک با چین نیز از رویدادهایی است که عاملش کمپانی هند شرقی انگلستان بود که به آن کشور از هند تریاک صادر می کرد و منجر به شکست چینی ها و تصرف هنگ کنگ و دریافت امتیازهای متعدد از چین شد.
     277 سال پس از ايجاد كمپاني هند شرقي، و تصرف تدريجي شبه قاره هند توسط انگليسي ها، ملكه ويكتوريا، یکم ژانويه سال 1877 ميلادي خودرا پادشاه انگلستان و امپراتور (امپرسEmpress) هند اعلام کرد و این سمت در خاندان سلطنتی انگلستان تا سال 1947 باقی بود.
     بسياري از مسائل جاري مشرق زمين ناشي از استعمار انگلستان بر هند است كه به خاطر حفظ هند از تعرض ساير قدرت هاي اروپايي، از انجام هر توطئه اي در ايران، ایران خاوری (افغانستان) و همه خاورميانه، آسياي ميانه و آسياي جنوبي خودداري نورزيد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: کريسمس و ارتباط آن با یَلدا ـ دی (روز ـ در زبان انگلیسی) یک واژه پارسی است
11 دي 1397 - 1 ژانويه 2019

کريسمس و ارتباط آن با یَلدا ـ دی (روز ـ در زبان انگلیسی) یک واژه پارسی است

طبق محاسبات «ديونيوس اگزيگوس» تقويم نويس، 25 دسامبر زادروز حضرت عيسي (ع) است كه در ناصره فلسطين چشم به جهان گشود. نخستين كريسمس (جشن ميلاد مسيح) در سال 337 ميلادي ـ آخرین سال حکومت کنستانتین بزرگ که این دین را از سال 313 در قلمرو روم مجاز (قانونی) کرده بود برگزار شد كه از سال 352 ميلادي (15 سال بعد) به صورت يك مراسم رسمي و هر ساله در آمده است و مهمترين عيد مذهبي مسيحيان است.
     طبق برخي محاسبات، مسيح سه سال پيش از مبدايي كه قرارداده شده است به دنيا آمده بود. برخی از مورّخان، این اختلاف زمانی را 2 تا 7 سال نوشته اند.
     احتمال داده شده است که انتخاب روز 25 دسامبر به این سبب بوده که رومیان از دیرزمان و به پیروی از آنان اروپاییان دیگر؛ به اقتباس از ایرانیان (برحسب سال) یکی از روزهای 20 تا 23 دسامبر را به عنوان پیروزی خورشید بر تاریکی (یَلدا) جشن می گرفتند. لوسیوس اورلیانوس (اورلیان) امپراتور روم (275 – 214) که به این مناسبت (یَلدا) عمارتی ساخته بود 25 دسامبر سال 274 میلادی این جشنگاه (عمارت) را گشود و «جشن خورشیدِ پیروز» از آن پس در 25 دسامبر تثبیت شد و مسیحیان بعدا خواستند که با یکی کردن دو مراسم، جشن هزاران ساله یَلدا (خورشیدِ پیروز) تداوم یابد. در روزهای 20 تا 23 هر سال در نیمکره شمالی، خورشید در وضعیتی نسبت به زمین قرار می گیرد که کوتاهترین روز و بلندترین شب به وجود می آید و از هزاران سال پیش، ایرانیان و به اقتباس از آنان رومیان، روز پس از شب طولانی سال را تولّد دوباره خورشید (دی روز) گفته اند و خورشید را «سول ـ اینویکتوس» به معنای خورشیدِ شکست ناپذیر. طبق تحقیق زبانشناسان، ازآنجاکه پارسی یک زبان هند ـ اروپایی است واژه «دی = روز» در زبان انگلیسی از دی ماه پارسیان گرفته شده است.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: پنجم ماه دی ـ روزی که زرتشت درگذشت، تنها پیامبری که از میان آرین ها برخاست
11 دي 1397 - 1 ژانويه 2019

پنجم ماه دی ـ روزی که زرتشت درگذشت، تنها پیامبری که از میان آرین ها برخاست

طبق نوشته ِ مورخان و محققان تاریخ دوران باستان و اسناد زرتشتیان، زرتشت (Zoroaster- Zarathustra- Zarathushtra Spitama-Ashu Zarathushtra- Zartusht) پنجم ماه دی در 77 سالگی درگذشت. Spitama نام پدر او بود. زرتشت که ششم فروردين به دنیا آمده بود، تنها پيامبري است که از ميان آرين ها برخاست و «کردار نيک، پندار نيک، و گفتار نيک» را ندا داد و ترويج کرد تا پیروان آموزش های او بویژه ايرانيان با اين منش پرورش يابند و بارآيند. زرتشت هيچگاه نگفت كه از جانب خدا (اَهورامَزدا) مأمور هدايت بشر شده است. زرتشت خود را يك آموزگار خوبي ها و برحذرداشتن بشر از گراييدن به بدي ها مي ناميد و مي گفت كه گريز از بدي ها و پليدي هاست كه در بشر ايجاد احساس شادي و نيكبختي مي كند و اين احساس تا ابديّت در او باقي مي مانَد.
     تا وفات زرتشت، تقریبا همه ایرانیان که غالبا میترائیست بودند به مَکتَب او گرویدند و آيين زرتشت در زمان ساسانيان، دين رسمی ايران اعلام شد و روحانيون زرتشتي در دستگاه حکومتي داراي منزلت ویژه شدند. آرین ها و ازجمله ایرانیان تنها مردم جهان باستان بودند که بُت پرست نبودند.
     اَوِستا ـ کتاب زرتشت ـ در عين حال از قديمي ترين نوشته هاي جهان و سند تمدنِ پيشرفته ايرانيان عهد باستان است. قطعات اوستا که در دوران هخامنشیان در کتابخانه های کاخهای سلطنتی نگهداری می شد به دست نظامیان اسکندر مقدونی نابود شدند. از آن پس این مطالب ـ از شعر و نثر در ذهن موبدان، از نسلی به نسل دیگر منتقل می شد. بلاش یکم شاه اشکانی ایران در نوروز 76 میلادی از موبدان که به دیدار او رفته بودند با تاکید خواست که تا سال بعد (سال 77 میلادی)، ششم فروردین ـ زادروز زرتشت ـ اوستا باید جمع آوری، تکمیل و به او داده شود زیرا که پیر شده و عُمری از او باقی نمانده و می خواهد که این کار در دوران وي انجام شده باشد. بلاش یکم ازسال 51 تا سال 78 میلادی سلطنت کرد. وی قبلا دستور جمع آوری آموزشهای زرتشت را در یک مجموعه داده بود.
     موبدان تا ششم فروردین سال 77 میلادی آنچه را که جمع آوری کرده بودند به صورت مَکتوب به بلاش دادند و گفتند که کار تکمیل مجموعه ادامه خواهد داشت. اوستا نزدیک به دو قرن بعد در دوران اردشیر پاپکان و به همّت «تنسر Tansar -Tonsar» روحانی ارشد وقت (موبدِ موبدان) تکمیل شد شامل348 فصل (بیش از میلیون کلمه) در 21 کتاب. در دوران شاپور دوم (ذوالاکتاف) چند قطعه گمشده قبلی بر آن اضافه شد و چون به پارسی باستان (زبان اوستایی) بود بعدا بر آن تفسیر و یک راهنما نوشته شد که زَند (زند اوستا) نامیده می شود. با هدف تسهیل رجوع به مطالب، خلاصه اوستا تحت عنوان «خُرده اَوِستا» تدوین شده است. شرح این تحولات (تاریخچه اوستا) در کتاب «دین کرد» آورده شده است. زرتشت در عین حال یک شاعر و فیلسوف بزرگ بود.
     زادروز زرتشت در دوران ساسانيان يک روز ملّي اعلام شد و بر ايام رسمي نوروز اضافه گرديد. 9 دهه پیش (سال 1922) شوراي عالي معارف (شوراي عالي فرهنگ ایران) به رياست دهخدا، زادروز زرتشت را بر تعطيلات مدارس ايران افزود كه بعدا دولت هم تعطيلات نوروزي ادارات را از سه روز به هفت روز افزايش داد زيرا كه روز هفتم فروردين ماه، از عهد باستان روزي خوش يُمن و ويژه امضاي قراردادها ـ بویژه عقدِ ازدواج، رسيدن به توافق ها و سازش و تحكيم همبستگي ها بوده است.
     بسیاری از اندیشمندان و شرق شناسان معاصر، آموزشهای اخلاقی زرتشت را راه حل مسائل بشر امروز به دست داده اند زیرا که همه این مسائل به علت زوال و انحطاط اخلاقیات به وجود آمده است. آموزش های زرتشت از قرن هفدهم میلادی مورد توجه خاص و تفسیر مورّخان، فلاسفه و جامعه شناسان بویژه اندیشمندان آلمانی بوده است که با افتخار از او یادکرده اند. طبق آمارهای منتشره، توجه به آموزش های زرتشت از نیمه دوم قرن 20 در گوشه و کنار جهان رو به افزایش بوده است. مهاجرت عرب به ایران در دو قرن پس از سقوط ساسانیان و سپس مهاجرت آلتائی ها و مغول ها به ایران، در اخلاقیات و منش ایرانیان تغییرات به وجود آورده است و به همچنین در روس ها. فسادی که اینک مشاهده می شود نتیجه همین تضعیف اخلاقیات است.
مجسمه سر و گردن سفالی زرتشت که در 2 ـ 3 قرن پیش از میلاد در ناحیه ای در تاجیکستان امروز ساخته شده و در دست است
مجسمه سر و گردن سفالی زرتشت که در 2 ـ 3 قرن پیش از میلاد در ناحیه ای در تاجیکستان امروز ساخته شده و در دست است
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: «سوئه تونيوس» بُقراط تاريخنگاري كه تاريخنگاران و روزنامه نگاران جوان بايد به ادامه روش او تعهد بسپارند
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

«سوئه تونيوس» بُقراط تاريخنگاري كه تاريخنگاران و روزنامه نگاران جوان بايد به ادامه روش او تعهد بسپارند

17 دسامبر سال 121 ميلادي سوئه تونيوس Suetonius تاريخنگار مشهور روم باستان و مؤلف كتاب 12 جلدي «زندگاني سزارها» اين كتاب خود را به پايان رسانيد و تصميم گرفت كه پس از يك استراحت چند ماهه، به كارخود درباره ساير مقام هاي رومي با استفاده از آرشيو دولتي روم ادامه دهد كه هادريانوس (هادريان) امپراتور وقت چنين اجازه اي را به او نداد، زيرا سوئه تونيوس در كتاب خود مطالبي در باره رفتار خصوصي زن او نوشته بود. سوئه تونيوس قبلا دوست و مشاور هادريانوس بود و هنگامي كه مورد اعتراض وي قرار گرفت گفت كه دوستي جاي خود دارد و حاضر است در راه آن جانش را نثار كند، ولي نمي توانست به «تاريخ» كه انبار بايگاني (گنجينه) حقايق كارهاي انسان ها از هر مرتبه و مقام است خيانت كند كه خيانت به بشريت است و مجازاتي تخفيف ناپذير دارد و اين، مجازاتي است كه وجدان به جسم وارد مي آورد.
     سوئه تونيوس معاصر پلوتارك (نويسنده يوناني و متوفا در سال 125 ميلادي) و تاسيتوس مورخ يک رومي بود. سوئه تونيوس بود که به هادریان توصیه کرد که با ایرانِ اَبَرقدرت در صلح و صفا زندگی کند. او به هادریان گفته بود که اگر تاریخ را بخواند می بیند که ما (روم) در جنگ های با ایران ـ جز یک جنگ ـ بازنده بوده ایم و چرا تجربه شکست را تکرار کنیم و دهها هزار نیروی خودرا به کشتن و یا اسارت ایران بدهیم. ما باید قدرت خودرا درغرب تا آن جزایر (بریتانیا) تحکیم کنیم. این اندرزها سبب شد که هادریان در سال 122میلادی در یک نقطه مرزی با خسرو ـ شاه وقت ایران از دودمان اشکانیان ملاقات و ابراز علاقه و دوستی کند.
     چون تاسيتوس (تاچیتوس مورّخ دیگر و متوّفا در 120 میلادی) تاريخ خود را اختصاص به رويدادهاي سياسي و كارهاي دولتي امپراتوران روم و مذاكرات سناي آن امپراتوري داده بود، سوئه تونيوس عمدتا درباره زندگاني خصوصي و عادات خوب و بد از جمله آزمندي ها، قساوت ها، هرزگيها و ... و وضعيت خانوادگي و رفتار و زندگي داخلي آنان نوشت و تا توانست حقايق و واقعيات را گفت و چيزي را صيقل نزد، رنگ آميزي نكرد و ناگفته نگذارد.
     وي از زير پا گذاردن و نقض حقوق مردم و لَهو و لَعِب و خوشگذراني هاي امپراتوران ـ بعضا فسادآمیزـ نوشت به گونه اي كه در قرن 19 و تا مقطعي از قرن 20 و در موارد معدود تا زمان حاضر، پيش از دادن گواهينامه تحصيلات دانشگاهي در تاريخ و بعدا در روزنامه نگاري به افراد، آنان را متعهد به رعايت اصول و روش حرفه اي «سوئه تونيوس» مي كرده اند كه براي اين فارغ التحصيلان برابر و مثابه با سوگندنامه بُقراط براي فارغ التحصيلان پزشكي بوده است و كساني كه اين تعهد را مي سپردند نبايد زير بار سانسور و از جمله خود ـ سانسوري مي رفتند و هنوز هم چند دانشكده روزنامه نگاري وجود دارد كه فارغ التحصيلان خود را سوگند مي دهند كه در نشريات تحت سانسور كار نكنند.
     در تاليف بزرگ سوئه تونيوس در جلد مربوط به زندگي كراسوس كه در جنگ سال 53 پيش از ميلاد با ايران در منطقه « کارهه ـ حرّان» كشته شد آمده است كه كراسوس مردي آزمند و زر- دوست بود. هنگامي كه سر او را به تيسفون نزد «ارد Orode» شاه وقت ايران بردند، دستور داد مقدار زيادي سكه طلا بياوردند و مقابل سر كراسوس قرار دادند. سپس «اُرُد» خطاب به سر كراسوس گفت: حالا از اين سكه ها هرچه دلت مي خواهد بخور تا سير شوي. ژنرالهاي اسير رومي شاهد اين صحنه بودند. در جنگ با کراسوس، سورِنا فرماندهی ارتش ایران را برعهده داشت. گذاردن نام سورِنا بر نوزادان پسر در ایران باردیگر ازسر گرفته شده است. ارمنیان سورِنا را سورِن مینویسند و تلفظ می کنند. در جنگ با کراسوس، ارمنیان یک تیپ (بریگاد ـ بریگِید) ارتش ایران را تشکیل می دادند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: انبوه قاچاق سیگار خارجی به جمهوری اسلامی ایران در سال 1390، طبق آمار انتشاريافته ـ بهای سیگار مارک آمریکایی در ایران یک چهاردهم آمریکا!
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

انبوه قاچاق سیگار خارجی به جمهوری اسلامی ایران در سال 1390، طبق آمار انتشاريافته ـ بهای سیگار مارک آمریکایی در ایران یک چهاردهم آمریکا!

تهران ـ 26 آذرماه 1391 ـ ایسنا: طبق آخرین آمار منتشر شده (که اینک تاریخ شده است)، در سال 1390 هجری خورشیدی حدود 21 میلیارد و 900 میلیون نخ [دانه] سیگار به صورت قاچاق به جمهوری اسلامی ایران وارد شده بود. به این ترتیب؛ حجم قاچاق سیگار بیش از سه برابر واردات قانونی این کالا به کشور بود!. میزان مصرف سیگار در جمهوری اسلامی در سال 1390 بالغ بر 63 میلیارد و 800 میلیون نخ برآورد شده بود. میزان سیگار قاچاق سال 1389 نیز معادل 28 میلیارد نخ اعلام شده بود. ترکیه و امارات عربی متحده از مبادی اصلی ورود سیگارقاچاق به جمهوری اسلامی اند. سویس بزرگترین صادرکننده سیگار به ایران است. واردات قانونی سیگار به کشور درسال 1390 با رشد 111 درصدی، به 6.6 میلیارد نخ رسید. این، در حالی بود که همزمان با افزایش نرخ ارز در ایران پیش‌بینی می شد که واردات قانونی و همچنین قاچاق سیگار به کشور با کاهش مواجه شود. سازمان جهانی بهداشت، دخانیات را «قاتل شماره یک» بشر اعلام کرده و استیت های 50 گانه فدراسیون آمریکا حتی استیت هایی که از 4 قرن پیش تولید کننده توتون، سازنده سیگار و صادرکننده آن بوده اند مالیات های بسیار سنگین بر سیگار وضع کرده اند. برای مثال؛ بهای هر پاکت سیگار در استیت مشترک المنافع ویرجینیا که سابقه 400 ساله در کشت توتون و ساخت سیگار دارد از 50 سنت به 6 ـ 7 دلار رسیده است، حال آنکه در ایران، همین سیگار به همان بهای معادل 50 سنت (نیم دلار) بفروش می رسد. سالها است که به دولت جمهوری اسلامی پیشنهاد می شود که با وضع مالیات سنگین بر سیگار، هم درآمد خودرا بالا ببرد و هم مصرف دخانیات را کاهش دهد که هنوز اقدامی نشده است.
     چندی پیش 55 درصد از سهام شرکت دخانیات ایران بابت ردّ دیون دولت، از «وزارت صنعت، معدن و تجارت» به وزارت «تعاون، کار و رفاه اجتماعی» منتقل شد. رییس کمیسیون ویژه حمایت از تولید ملّی از نحوه واگذاری سهام برخی شرکتهای دولتی همانند شرکت دخانیات انتقاد کرده بود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: استقبال بي نظير از استخوانهاي ناپلئون ـ قدرشناسي مردم از يك فرزند وطن که باعث ايجاد انگيزه خدمت در همگان و ترقي ميهن مي شود
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

استقبال بي نظير از استخوانهاي ناپلئون ـ قدرشناسي مردم از يك فرزند وطن که باعث ايجاد انگيزه خدمت در همگان و ترقي ميهن مي شود

15 دسامبر سال 1840، خاكستر بقاياي جسد ناپلئون بناپارت در Les Invalides فرانسه طي مراسم باشكوهي به خاك سپرده شد.
     وي در سال 1815 در واترلو واقع در بلژيك امروز از نيروهاي اتحاديه اي مرکب از چند قدرت اروپايي كه بر ضد او تشكيل شده بود شكست خورده و به جزيره سنت هلن در اقيانوس اطلس تبعيد و در همانجا فوت شده بود.
     پس از گذشت سالها، هنگام انتقال استخوانهاي ناپلئون به فرانسه؛ از اين استخوانها چنان استقبالي شد كه تا آن روز در طول تاريخ سابقه نداشت؛ زيرا كه وي ديگر قدرتي نداشت كه مردم برايش حساب باز كنند. بيش از يكصد هزار فرانسوي استخوانهاي ناپلئون را از ورود به خاک فرانسه تا پاريس در طول دهها كيلومتر مشايعت كرده بودند. اين چنين استقبالي هر فرد و مقام را دلگرم به خدمت به وطن مي كند. قدرشناسي مردم از يك فرزند وطن باعث ايجاد انگيزه خدمت در همگان و ترقي ميهن مي شود.
    Napoleon Bonaparte براي اعتلاي فرانسه بود كه آن همه تلاش كرد. وي نه تنها وطن خودرا به صورت قدرت اول اروپا در آورد بلكه برايش دستگاه قضايي مدرن با قوانيني جامع ـ Napoleonic Code of Laws، يك نظام پيشرفته آموزش و پرورش و يک سيستم بانکداري نوين كه مورد اقتباس ساير كشورها قرار گرفته است به وجود آورد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: روزی که هری ترومن در آمریکا حالت فوق العاده اعلام و خطر چین و وصیّت پتر کبیر را بیان داشت و گفت که ایران باید در کنار آمریکا باشد
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

روزی که هری ترومن در آمریکا حالت فوق العاده اعلام و خطر چین و وصیّت پتر کبیر را بیان داشت و گفت که ایران باید در کنار آمریکا باشد

16 دسامبر 1950 هري ترومن رئيس جمهوري وقت آمريكا در اين كشور براي مبارزه با آنچه كه نامش را امپرياليسم كمونيست (شوروي و چين) گذارد حالت فوق العاده اعلام كرد. اين تصميم در پي ورود نظاميان چين و مستشاران، سلاحها و جنگنده ـ بمب افکنهاي روسيه به کمک کره شمالي در جريان جنگ کره اتخاذ شده بود.
    وي گفت که دولت مسکو گسترش نفوذ جهانی و استيلاي خودرا از خاورميانه و آسياي جنوبي دنبال مي کند و نخستين هدف آن، اين مناطق خواهند بود و براي رسيدن به اين هدف مي خواهد که مارا در شبه جزيره کره ميخکوب کند. ما باید ایران را [که در آن زمان درگیر تصویب طرح ملی کردن صنعت نفت خود در مجلس به رغم مخالفت تلویحی سپهبد رزم آرا نخست وزیر وقت بود] تقویت کنیم و بکوشیم که در کنار ما و سد پیشروی دولت مسکو به جنوب و رسیدن به آبهای اقیانوس هند از طریق خلیج فارس باشد. وصيّت پتر يکم (پتر کبير) را فراموش نکنيد که روسیه باید به آبهای گرم خلیج فارس دست یابد. پکني ها نيز برنامه هايي را براي شرق آسيا در ذهن خود مي پرورانند که باید به هر بها، این ذهن و خواست آنها را تغییر دهیم.
     ترومن چند روز پيش از اعلام حالت فوق العاده، تهديد کرده بود که ممکن است درجریان جنگ کره، بمب اتمي بکار برَد. جنگ کره 25 ژوئن 1950 آغاز شده بود.
     پيش بيني ترومن که پکني ها در فرصت مناسب و پس از کسب استحکام اقتدار داخلی، دعاوي خود در شرق آسيا را علني خواهند ساخت در دهه دوم قرن 21 به حقيقت پيوسته و اين دعاوي فعلا ارضي است و باعث خواهد شد که ژاپن و ويتنام باردیگر قدرت نظامی شوند و فیلیپین بیش از پیش به آمریکا، نزدیک. آمريکا در تنگه تايوان رفت و آمد نظامی و در استرالیا حضور دارد و متعهد به دفاع از تایوان و فیلیپین و ژاپن است، هند هم در کمين نشسته تا مناطق از دست رفته خود در جنگ 1962 را از چین پس بگيرد ـ هندي که يک قدرت اتمي ـ موشکي است با ناو هواپیمابر و میلیون ها نظامی. با نظاميان هندي بود که انگليسي ها در جریان جنگ جهانی دوم آلمان و ايتاليا را از شمال آفريقا بيرون راندند و جنگ جهانی اول را بُردند. به باور مورخان، پکنی ها که فاقد مواد خام به حد کافی هستند و کثرت جمعیت، در آینده، دعاوی خود نسبت به سیبری ِ روسیه را از سر خواهند گرفت. فراموش نشود که چینیان وارث امپراتوری مغول ها هستند که تا مرز اروپای مرکزی امتداد داشت.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: اندرزهای بانوی 115 ساله ایتالیایی ـ آمریکایی براي زندگي طولاني تر و بهتر
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

اندرزهای بانوی 115 ساله ایتالیایی ـ آمریکایی براي زندگي طولاني تر و بهتر

Dina Manfredini که در اپریل 1897 در ایتالیا به دنیا آمده و در 1920 به آمریکا مهاجرت کرده بود 17 دسامبر 2012 پس از 115 سال و 8 ماه و 13 روز عُمر کردن درگذشت. وی در ایالت آیوای آمریکا زندگی می کرد.
     «دینا» در صد و ده سالگی در مصاحبه ای گفته بود که هنوز می تواند کار کند. وی راز طول عمر خودرا امساک در مصرف چربي حیوانی و گوشت قرمز بیان کرده بود و گفته بود که از جوانی هر روز دو بار میوه و سبزی می خورّد، هشت ساعت می خوابَد، به موسیقی گوش می کند و غم دنیا را نمی خورد. «دینا» گفته بود که یک انسان که قطعا دارای قدرت تفکّرکردن است، پیش از گرفتن هر تصمیم و پیش بینی نتیجه، برای خودش مسئله نمی سازد که گرفتار، پشیمان و غمزده باشد ـ غم و اندوه کشنده انسان است. مشکلات زندگی از ارتکاب اشتباه و بعضا حرص پول زدن است.
     «دینا» افزوده بود: وقتی از 80 سالگی گذشتم می دانستم که زود و یا دیر خواهم مُرد و لذا، از مُردن نمی ترسم، هر موجود جاندار باید بمیرد ـ این، یک واقعیت است ولی نه با پشیمانی و اندوه. هر انسان خودش برای خودش دردسر و مایه پشیمانی می سازد. پس از70ـ 80 سالگی یک انسان فقط در فکر گذشته و شمارش اشتباهات است و آنچه که او را رنج خواهد داد؛ بدی به نیکی کردن های اوست و دیدن رفتار خلاف انتظار از بستگان و دوستان نسبت به خود.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: 227 ساله شدن اجراي اصلاحيه هاي تضمين حقوق مردم در قانون اساسي آمريکا ـ در آمريكا براي انتشار نشریه به كسب پروانه نياز نيست
28 آذر 1397 - 19 دسامبر 2018

227 ساله شدن اجراي اصلاحيه هاي تضمين حقوق مردم در قانون اساسي آمريکا ـ در آمريكا براي انتشار نشریه به كسب پروانه نياز نيست

اصلاحيه هاي دهگانه اول قانون اساسي فدراسیون آمریکا موسوم به اعلاميه حقوق (حقوق مردم) يا Bill of Rights كه مهمترين اصلاحيه هاي اين قانون است از 15 دسامبر سال 1791 ميلادي به اجرا گذارده شده است.
     طبق اصلاحيه اول از اين ده اصلاحيه، آزادي مطبوعات (پرِس ـ در آن زمان رادیوتلویزیون نبود ـ پرس به نشریات گفته می شود)؛ نطق و بيان و اظهار عقيده؛ تشكيل اجتماعات مسالمت آميز و ابراز اعتراض و تسليم شكايت به مقامات و مراجع تضمين شده و آزادي مذهب يك حق خوانده شده كه دولت (دولت فدرال و دولت استیت ها) حق ندارد يك مذهب را به مردم به قبولاند و يا پيروي از يك مذهب را محدود كند.
     برپايه اصلاحيه دوم، در یونایتد استیتز حمل اسلحه از سوي افراد آزاد است. در اصلاحيه چهارم؛ امنيت شخصي، خانه و اوراق هر فرد تضمين شده است و بازرسي و توقيف غير منصفانه منع گرديده است. در اصلاحيه پنجم؛ توقيف و نگهداشتن فرد بدون راي هيات منصفه قدغن گريده است. اصلاحيه ششم تاكيد بر تسريع دادرسي منصفانه دارد، مجازات ظالمانه و خواستن وجه الضمان سنگين ممنوع شده و اصلاحيه دهم، قدرت حكومت را ناشي از مردم مي داند. در مقدمه اين اصلاحيه هاي دهگانه تاكيد بر لايتغير بودن آنها شده است.
     باتوجه به اصلاحيه اول است كه درآمريكا براي انتشار هرگونه نشريه از جمله روزنامه نياز به دريافت پروانه از كسي نيست و محدوديت ندارد و اگر كسي از اين طريق مرتكب تخلفي شود و به حقوق ديگري خدشه وارد آورد با او مطابق قوانين عمومي رفتار خواهد شد. بنابر اين؛ ضابطه جدا گانه (قانون مطبوعات) وجود ندارد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: پيمان «لوكارنو» و نتايج منفي آن ـ جنگ جهاني دوم نتيجه يک غفلت، هنگام تنظيم اين پيمان بود ـ ايجاد اطاقهاي فکر (تينک تانک)
21 آذر 1397 - 12 دسامبر 2018

پيمان «لوكارنو» و نتايج منفي آن ـ جنگ جهاني دوم نتيجه يک غفلت، هنگام تنظيم اين پيمان بود ـ ايجاد اطاقهاي فکر (تينک تانک)

دوم دسامبر سال 1925 و در نشست لندن، پيمان «لوكارنو» به امضای نمایندگان دولت های فاتح جنگ جهانی اول رسید و از سوم دسامبر (روز بعد از آن) به اجرا گذارده شد. مذاکرات مربوط تا تنظیم پیشنویس پیمان، در شهر لوکارنو ِ
    Locarno
     سویس و در ماه اکتبر 1925 (7 سال پس از پایان جنگ جهانی اول) انجام شده بود. براي نخستين بار پس از جنگ جهاني اول، دولت آلمان در این مذاكرات شركت داده شده بود. این، آخرین معاهده مربوط به جنگ جهانی اول بشمار آورده شده است.
     طبق اين پيمان، دولتين فرانسه و انگلستان مرزهاي بلژيك، لهستان و چك اسلواكي را تضمين كردند و دولت وقت آلمان (در وضعيت مغلوب) از اراضي آبا و اجدادی خود که به لهستان داده شده بود صرفنظر كرد!. اين اراضي قبلا بخش بزرگي از پروس را تشکيل مي دادند که قرن ها به پايتختي برلين يک قدرت بزرگ بود و رئيس اتحاديه آلماني ها. چند دولت از جمله اسپانيا به عنوان شاهد به مراسمِ امضاي اين پيمان دعوت شده بودند. سپس فرانسه و انگلستان با عضويت آلمان در جامعه ملل موافقت كردند.
     مفاد همين پيمان سبب شد كه بعدا هيتلر به لهستان و چك اسلواكي نيرو بفرستد تا اراضي از دست رفته آلماني ها را پس بگيرد و انگلستان و فرانسه به دليل تضميني كه داده بودند با آن دولت وارد جنگ شوند که در اين جنگ فرانسه از پاي درآمد و اگر اشتباه هيتلر و تعرّض به شوروي نبود، انگلستان هم به سرنوشت فرانسه دچار مي شد، آمريکا که دوران پس از رکود اقتصادي را طي مي کرد وارد جنگ نمي شد، تاريخ جهان مسيري ديگررا مي پيمود و ....
     هنگام امضاي پيمان لوکارنو، فرانسه و انگلستان پيش بيني نمي كردند كه يک آلمانيِ ناسيوناليست [هيتلر] بپاخيزد، ادعاي ارضي کند و كار به جنگ بکشد. همچنين هنگام تنظیم پيمان لوکارنو، فرانسه و انگلستان نظر مورّخان و اندیشمندان و پیش بینی آنان را استعلام نکرده بودند كه جنگ جهانی دوم نتیجه همين غفلت بود. استعلام نظر اينان هنگام اتخاد تصميمات مهم و عقد قراردادهاي حياتي از ديرزمان معمول و يک روال کار بوده است. براي پيشگيري از همين مسائل بوده است که در دهه هاي اخير گروههاي معروف به «تينک تانک» يا اطاقهاي فکر (اندیشکده ها) به وجود آمده اند و هريک نامي براي خود برگزيده اند، مثلا؛ شوراي ...، مرکز مطالعات ... و ....
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: و این هم تیتر حقیقت گوی یک روزنامه چاپ تهران در آذرماه 1397:
21 آذر 1397 - 12 دسامبر 2018

و این هم تیتر حقیقت گوی یک روزنامه چاپ تهران در آذرماه 1397:

بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: سرانجامِ یک دیکتاتور و ناقض حقوق بشر ـ پينوچت (پینوشه) مُرد، و مجازات او به آن دنيا حواله شد
21 آذر 1397 - 12 دسامبر 2018

سرانجامِ یک دیکتاتور و ناقض حقوق بشر ـ پينوچت (پینوشه) مُرد، و مجازات او به آن دنيا حواله شد

ژنرال اوگوستو پينوچت (پينوشه) دهم دسامبر 2006 در بيمارستان نظاميان در شهر سانتياگو (پايتخت كشور شيلي) در 91 سالگي از بيماري قلب درگذشت و به اين ترتيب مجازات او به آن دنيا موكول شد. ترديد است كه وجدان و ضمير او از آن همه قتل مخالفان، جرم عمومي و نقض حقوق بشر ناراحت شده بود و در دل احساس ندامت كرده بود.
     يينوشه در نوامبر 2006 - ماه پيش از مرگ و در مراسم نود و يكمين زادروز خود طبق نوشته اي كه زنش براي روزنامه نگاران قرائت كرده بود مسئوليت همه جرائم و تخلفات 17 سال حكومتش را شخصا برعهده گرفته بود. پينوچت 25 نوامبر سال 1915 به دنيا آمده بود. بزرگترين اتهام او نقض حقوق بشر بود. ربودن، شكنجه و قتل دست كم سه هزار و 197 مخالف سياسي را به حساب او نوشته اند. وي درجريان كودتاي 1973 خود بر ضد دكتر سالوادور آلنده (اينده) از محبوبترين مردان وقت باعث مرگ او شده بود. پينوچت 17 سال با ديكتاتوري بر شيلي حكومت كرده بود. نوشته اند كه او به خواست دولت واشنگتن و كمك سازمان مركزي اطلاعات آمريكا (سيا) برضد دكتر آلنده كودتا كرده بود، كودتايي بسيار خشن و خونين.
     در دهه هاي 1990 و 2000 هزاران شكايت از او تسليم دستگاه قضايي شيلي شده بود ولي محاكمه او به عذر پيري و بيماري هربار به تعويق مي افتاد. وي در خانه اش تحت نظر بود (بازداشت خانگي).
     در پي مرگ پينوچت، اين سئوال مطرح شده بود كه ممكن است، وي از طريق پزشكان متوجه عنقريب بودن مرگ خود شده بود كه براي رهانيدن دستيارانش از مجازات، در زادروز خود آن اعلاميه را صادر كرده بود. حكومت شيلي اينك در دست همان كساني است كه وي در دهه 1970 آنان طرد و متواري ساخته بود.
     پس از اعلام مرگ پينوچت، بسياري از مردم شيلي به خيابانها ريختند و به شادي پرداختند. عده اي از آنان هم به سوي بيمارستان نظاميان به راه افتاده بودند تا جنازه اش را قطعه قطعه كنند كه پليس، در خيابانهاي منتهي به بيمارستان، مانع قرار داده بود و در همين جا بود كه افراد خشمگين حريق در خيابان به راه انداختند (عكس پايين).
    
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: نیروی عشق ـ پادشاه انگلستان ازدواج با زن مورد علاقه اش را بر ادامه سلطنت ترجيح داد
21 آذر 1397 - 12 دسامبر 2018

نیروی عشق ـ پادشاه انگلستان ازدواج با زن مورد علاقه اش را بر ادامه سلطنت ترجيح داد

كاري كه ادوارد هشتم پادشاه وقت انگلستان، دومینیون های این دولت و مستعمرات ازجمله هندوستان ـ متولّد 1894 ـ در يازدهم دسامبر سال 1936 انجام داد شايد در همه تاريخ نظير نداشته باشد و رسانه ها هر سال در این روز آن را یادآور می شوند.
    ادوارد هشتم 11 دسامبر 1936 از سلطنت كنارگيري كرد تا بتواند با زن مورد علاقه اش بانو «واليس سيمسون Wallis Simpson» متولّد 1896كه قبلا دو بار ازدواج كرده و طلاق گرفته بود ازدواج كند. ازدواج پادشاه انگلستان با چنین بانویی خلاف قانون اساسی این کشور و سُنّت پادشاهی انگلستان بود. هر دو شوهر پیشین بانو والیس (والِس) در قید حیات بودند و یکی از آنان افسر نیروی دریایی آمریکا.
    ادوارد هشتم که در ماه می 1972 (بهار 1351) درگذشت براي اين اقدام خود، در يك نطق راديويي از مردم انگلستان پوزش طلبيد و از آنان خواست كه از اين ازدواج او (ازدواج با زن مطلّقه، از طبقه عوام الناس و تبعه کشور دیگر) حمايت كنند. او همان روز تاج و تخت را به برادر كوچكتر از خود سپرد كه به نام جورج پنجم (پدر اليزابت دوم) پادشاه شد.
     ادوارد هشتم از سال بعد ـ سال 1937 تا پايان عُمر به نام «دوك آو ويندسرDuke of Windsor» در كنار «واليس ـ واِلس» به ادامه حيات پرداخت. ادوارد هشتم پنج سال پیش از ازدواج، بانو والیس را دیده و نسبت به یکدیگر دلبستگی یافته بودند. واليس يك بانوي آمريکايي از شهر بالتيمورِ ايالت مريلند بود. واليس در 1986 (14 سال پس از مرگ شوهرش دوک آو ویندسر) 1986 درگذشت. والیس دو سال از دوک جوانتر بود.
    درگذشت این زن و شوهر در زمان خود ـ به همانگونهِ ازدواجِ شان انعکاس وسیع رسانه ای داشتند. در نیمه اول خرداد 1351 (که دوک آو ویندسر درآن ماه ـ 28 می 1972) درگذشته بود، مجلات تهران ماجرای عشق و عاشقی دوک و الیس را به تفصیل و در صفحات متعدد شرح داده بودند و برخی از آنها عکسی از این دو را به روی جلد خود برده بودند تا نیرو و کشِش عشق را نشان دهند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: فساد اداری (دولتی) که دارد انسان را از انسانیّت (اخلاقیات) دور می کند ـ ضعف بزرگ انسانیّت و مدنیّت معاصر
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

فساد اداری (دولتی) که دارد انسان را از انسانیّت (اخلاقیات) دور می کند ـ ضعف بزرگ انسانیّت و مدنیّت معاصر

سازمان ملل نهم دسامبر هرسال را روز جهانی مبارزه با فساد International Anti-Corruption Day اعلام کرده است.
     Transparency International که دفتر مرکزی آن در برلین است سوم دسامبر 2013 (12 آذرماه 1392) و بمانند سال های گذشته، گزارش سالانه‌ِ خود در زمینه‌ی فساد =Corruption در دستگاه‌های دولتی 177 کشور [کشور بزرگتر، نه جزایر مستقل ولی بسیار کم جمعیت] جهان را منتشر کرد و مورد اظهار نظر بسیار قرار گرفت زیراکه کشورهایِ قبلا پاک از فسادِ دولتی هم دارند به تدریج وارد این مسئله می شوند که ضعف انسانیّت و مدنیّت خوانده شده است. بنابراین، در گزارش سال 2013 دستگاه دولتی هیچ کشور، پاک صد درصد نبوده است و به این جهت است که گزارش این بررسی سال 2013 و تحلیل های آن وارد تاریج اجتماعی ملل (تاریخ عمومی ـ تاریخ جهان) می شود تا معلوم شود که چرا انسانِ قرن 21 حتی در کشورهای اروپای شمال غربی دارد از اخلاقیات (انسانیّت) و مدنیّت دور می شود؟!. لازم است که اصحاب اندیشه راه های تازه برای اصلاح رفتار انسان معاصربیابند. در قرن نوزدهم اندیشه ها بر پایه تأمین برابری اقتصادی ـ اجتماعیِ انسان (سوسیالیسم) متمرکز شده بود که چون این ایسم ها مُجری (مدیر) خوب نداشتند در اواخر قرن بیستم شکست خوردند و بنابراین می رسیم به اصل مطلب که نخست باید راههای اصلاح رفتار انسان اندیشه شود و تا انسان، طبق تعریف آن، انسان نشود هیچ ایسم و تدبیری قادر به تامین سعادت، امنیت و کمال او نخواهد بود.
     در فهرست سال 2013 موسسه غیرانتقاعیِ Transparency International، جمهوری اسلامی ایران از نظر فساد اداری در ردیف 144 قرار داده شده بود. ایران در فهرست سال 2012 این سازمان در ردیف 133 قرار گرفته بود که نشانه افزایش فساد دولتی در طول سال بعد بود.
     در این گزارش روش به دست آوردن میزان فساد دولتی و انواع فساد ذکر شده است. این فهرست تاکنون به عنوان اخطاری به دولت ها تلقی شده است که به خود آیند و مسائل اداری ازجمله رشوه، تبعیض، اِعمال نفوذ، سوء استفاده از قدرت، فامیل بازی، بی نظمی در معاملات دولتی، نادیده گرفتن قوانین، عدم رعایت حق و ... را در کشورِ شان برطرف سازند و شفّاف و مطابق استاندارد شوند. در این فهرست، ده کشور بهتر به ترتیب عبارت بودند از: دانمارک، نیوزیلند، فنلاند، سوئد، نروژ، سنگاپور، سویس، هلند، استرالیا و کانادا. ده کشور ردیف آخر (دارای فساد دولتی بیشتر) به ترتیب از پایین ترین: سومالی، کره شمالی، افغانستان، سودان، سودان جنوبی، لیبی، عراق، ازبکستان، ترکمنستان و سوریه ذکر شده بودند.
     در این فهرست آلمان دوازدهم، ژاپن هجدهم، آمریکا نوزدهم، فرانسه بیست و دوم، ترکیه و مالزی پنجاه و سوم، کوبا و سعودی شصت و سوم، ایتالیا و کویت شصت و نهم، برزیل هفتاد و دوم، چین هشتادُم، هند و فیلیپین نود و چهارم، مصر و اندونزی یکصد و چهاردهم، روسیه، جمهوری آذربایجان، پاکستان و لبنان یکصد و بیست و هفتم، بنگلادش یکصد و سی و ششم، کزاخستان یکصد و چهلم، ایران، نیجریه و اوکراین یکصد و چهل و چهارم و تاجیکستان یکصد و پنجاه و چهارم رديف گذاري شده بودند.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: رئیس پیشین بانک مرکزی: کسی که سال گذشته در ایران سرمایه گذاری کرده است اگر امسال بخواهد سرمایه خود را از ایران ببرد، سرمایه او نصف شده است
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

رئیس پیشین بانک مرکزی: کسی که سال گذشته در ایران سرمایه گذاری کرده است اگر امسال بخواهد سرمایه خود را از ایران ببرد، سرمایه او نصف شده است

به گزارش ششم آذرماه 1397 خبرگزاری تَسنیم، محمود بهمنی رئیس اسبق بانک مرکزی گفت که اگر ثبات نرخ ارز داشته باشیم تمام معاملات ما و تمام سرمایه گذاری‌های ما شروع می‌شود.
    وی اضافه کرد: کسی که سال گذشته در ایران سرمایه گذاری کرده است اگر امسال بخواهد سرمایه خود را از ایران ببرد، سرمایه او نصف شده است. این‌ها ناشی از عدم ثبات اقتصادی و نرخ ارز است. نباید برای ثبات نرخ ارز ، رقمی اعلام کنیم که نتوانیم آن را اجرا کنیم. ما به رقم 4 هزار و 200 تومان از ابتدا انتقاد داشتیم. این رقم زمانی می‌تواند مفید باشد که بتوانیم قیمت کالاهای وارداتی ناشی از 4 هزار و 200 تومان و کالاهای ناشی از توافق را کنترل کنیم.
    بهمنی درباره قیمت واقعی ارز گفت: من نمی‌خواهم بگویم که قیمت واقعی ارز چقدر است. حرف من این است که اگر کالایی وارد کشور شود بتوانیم کنترل کنیم که آن قیمت به بازار تزریق شود، فرضاً اگر دارویی با دلار 4 هزار و 200 تومان وارد شد ما بتوانیم دارو را ضربدر نرخ 4 هزار و 200 تومان کنیم و به مردم بفروشیم نه اینکه با چند دست واسطه ضربدر 10 هزار تومان شود و به‌فروش برسد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: پیامدهای اجتماعیِ گرانی ها از دیدگاه دکتر اقلیما
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

پیامدهای اجتماعیِ گرانی ها از دیدگاه دکتر اقلیما

روزنامه «آرمان امروز» چاپ تهران مصاحبه ای با دکتر مصطفی اقلیما داشت که در شماره پنجم آذرماه 1397 این روزنامه درج و تیتر آن با تصویر دکتر اقلیما به صفحه اول برده شده بود. جملات نخست این مصاحبه و کُپی بخشی از صفحه اول این روزنامه در زیر آمده است:
     "تورّم در کشور از آبان ماه سال گذشته [سال 1396 = 2017] تاکنون 35 درصد افزایش پیدا کرده و اغلب کالاهای مورد نیاز مردم تا سه برابر گران‌تر شده است. در شرایط کنونی، گروه کثیری از کارگران در وضعیت نامناسب اقتصادی زندگی می‌کنند و بسیاری از مغازه‌داران با رکود مشتری مواجه هستند. از سوی دیگر بیکاری روز به روز در جامعه در حال افزایش است. وضعیت به شکلی شده که شرکت‌های خصوصی یا به حالت نیمه تعطیل درآمده‌اند و یا اینکه مجبور شده‌اند کارکنان خود را اخراج کنند. در نتیجه، گرانی‌ها جامعه را عصبی کرده است. این اتفاق اگر امروز رخ ندهد بدون شک در آینده نزدیک رخ خواهد داد. شرایط اقتصادی مردم تأثیر مستقیمی در تحولات اجتماعی یک جامعه خواهد داشت.".
    
تیتر اظهارات و تصویر دکتر اقلیما در صفحه اول روزنامه آرمان امروز
تیتر اظهارات و تصویر دکتر اقلیما در صفحه اول روزنامه آرمان امروز
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: سعید لیلاز: دروغ است که بگوییم تورم 40 درصدی نتیجه تحریم است ـ در 10 ماه گذشته 30 میلیارد دلار در شبکه بانکی گم شد
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

سعید لیلاز: دروغ است که بگوییم تورم 40 درصدی نتیجه تحریم است ـ در 10 ماه گذشته 30 میلیارد دلار در شبکه بانکی گم شد

تهران، هشتم آذرماه 1397 ـ خبرگزاری تَسنیم ـ سعید لیلاز اقتصاددان، [تفسیرنگار در طول سه دهه، مدرّس] و عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی در [سومین] کنگره این حزب که امروز (پنجشنبه) برگزار شد، در بخشی از سخنانش گفت:
    "رذیلانه‌ترین دروغ این است که بگوییم تورّم 40درصدیِ امروز حاصل تحریم است، در حالی که چنین نیست. شبکه بانکی کشور به‌عنوان مرکز فساد در کشور مقصر است. نرخ تورّم در شش ماه اخیر بیش از مجموع نرخ تورّم در سال‌های گذشتهِ دولت روحانی بوده است و بی‌عملی دولت روحانی در این مورد عجیب است.". [ایلنا ـ خبرگزاری دیگر، این سخنان را چنین گزارش کرده بود: سعید لیلاز گفت: این رذیلانه‌ترین دروغ است که بگوئیم تورّم 40درصدی متعلق به تحریم‌هاست. در 10 ماه گذشته 30 میلیارد دلار و 400 میلیارد تومان در شبکه بانکی گم شد.".].
    لیلاز با بیان اینکه بعد از [رفع] تحریم‌ها، مجموعه عملکرد نظام اقتصادی کشور به‌گونه‌ای ناشیانه بود، گفت: انگار ما یک مشت بچه دبیرستانی را از پشت میز بیرون کشیده و خواستیم مسئولیت داشته باشند، انگار نه انگار که ما مجرّب‌ترین ملّت جهان در برخورد با تحریم‌ها هستیم. [به گزارش ایلنا، لیلاز گفته بود: از سال 1396 در خصوص تحریم‌ها هشدارها را دادیم، اما توجهی نکردند، متاسفانه مسئولان درک درستی از تحریم‌ها ندارند. موضع من در برابر آمریکا بر خلاف دوستان «ایستادگی» است، چون ضدامپریالیسم هستم و معتقدم این کشور میلیاردها دلار با تغییر نرخ ارز در جهان دزدیده است. شما می‌دانید که نرخ ارز در این چند وقت، چند برابر شده است؟.
    وی خاطرنشان کرد: این بی‌عملی موجود در مسئولان مرا به یک پشت پرده سیاسی می‌بَرَد، چرا؟، چون در روز 22 فروردین بعد از سخنرانی رئیس‌جمهوری آمریکا این ساختمان فرو ریخت. چرا؟، وضعیت چیست؟. حتما یک ستون پنجم در میان ماست؟. نگاه کنید هیچ کشوری مانند ایران مورد هجمه قرار نمی‌گیرد.].
    لیلاز تصریح کرد: "من معتقد به «ایستادگی» هستم و فکر می‌کنم که دولت اگر بخواهد می‌تواند در برابر زیاده‌خواهی واشنگتن بایستد. همین الآن اوضاع اقتصادی ما نسبت به دو ماه پیش خیلی بهتر شده است. اقتصاد ایران را اگر به‌صورت طبیعی رها کنیم عملکردی بسیار بهتر از آن‌چه که امروز دارد، خواهد داشت. اقتصاد ایران دچار بحران دخالت‌های بیجاست. همین بارندگی ‌های اخیر به‌نظر من تا نیم درصد سرانه تولید داخلی را افزایش می‌دهد که بخشی از کمبود فروش نفت ایران را جبران خواهد کرد.".
    لیلاز در پایان گفت: در تحلیل نهایی، من معتقد هستم که ما از پس این بحران هم برمی‌آییم، نظام ما هم فرو نخواهد پاشید، مشکلات ما داخلی است، و تحریم‌ها تنها تشدید کننده آن است. [این جملات به نقل از لیلاز در گزارش ایلنا: در تحلیل نهایی، معتقد هستم که ایران بر مشکلات غلبه خواهد کرد ـ چه مسئولان کمک کنند، چه نکنند. ملت بر این تحریم‌ها غلبه خواهد کرد. ملت ما بزرگ‌تر از این است که آمریکا آن را در قوطی کند. همیشه گفته ام که این درست است که برخی ایستاده‌اند وضعیت کشور خراب شود، اما مردم نخواهند گذاشت. وقتی امروز همه چیز را احتکار می‌کنند، این وحشت از آینده است، در زمان جنگ اینگونه نبود. نرخ تورم دهک‌های پایین سه رقمی است ولی مردم ثبات سیاسی را بهم نریختند و ما از این بحران عبور خواهیم کرد. در سطح جامعه عنوان می‌شود که چرا در انتخابات سال 1396 به حجت الاسلام حسن روحانی رای دادیم و امروز وضعیت چنین است.].
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: Gold Rush و هجوم از شرق آمریکا به کالیفرنیا
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

Gold Rush و هجوم از شرق آمریکا به کالیفرنیا

پنجم دسامبر 1848 جیمز پولک J. Polk رئیس جمهوری وقت آمریکا گزارشی جامع از کشف و استخراج طلا در کالیفرنیا به کنگره (قوه مقننه) این فدراسیون داد که با اعلام این مطلب و انتشار آن میان مردم، هجوم از مناطق شرقی و مرکزی این فدراسیون و مهاجرین تازه وارد به سوی کالیفرنیا آغاز شد که به گُلد رّش Gold Rush معروف است. ظاهرا هدف این بود که نفوس غیر مکزیکی کالیفرنیای شمالی افزایش یابد و …. طلا 24 ژانویه 1848 توسط جیمز مارشال مهاجر سویسی در دره ساکرامنتو کشف شده بود و این مهاجر بر این محل نام «سویس نوین» گذارده بود. در این زمان جنگ دولت واشنگتن و دولت مکزیک بر سر مناطق جنوبی و جنوب غربی ازجمله کالیفرنیا که بخش هایی از مکزیک بودند پایان یافته بود. این مناطق دوم فوریه 1848 با امضای قرارداد معروف به «گوادالوپ ـ هیدالکو» به دولت واشنگتن واگذار شدند. جنگ آمریکا با مکزیک در زمان ریاست «جیمز پولک» بر فدراسیون آمریکا روی داد که دولت واشنگتن پیروز این جنگ بود و کالیفرنیای شمالی، آریزونا، کلرادو، نوادا، یوتا، ویومینگ و نیومکزیکو را بر قلمرو خود افزود.
     پولک (پُلک) یازدهمین رئیس فدراسیون آمریکا که در 1795 به دنیا آمده بود در 1849 درگذشت.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: روز جهاني بيماري بي درمان ايدز كه ظرف 33 سال 37 ميليون انسان را بيجان کرده است
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

روز جهاني بيماري بي درمان ايدز كه ظرف 33 سال 37 ميليون انسان را بيجان کرده است

یکم دسامبر هر سال روز جهانی بیماری ایدز و تلاش برای درمان آن و دوری جستن از ابتلاء به آن اعلام شده است.
     وزيران بهداشت همه كشورها در نشست سال 1988 خود، با هدف روشن ساختن جهانيان از خطر بيماري «بي درمان» ايدز كه پنجم ژوئن 1981 شناخته شده است؛ «يكم دسامبر هر سال» را «روز جهاني بيماري ايدز World AIDs Day» اعلام كردند. از آن پس مبارزه با اين بيماري كه هر روز پنج تا هشت هزار انسان را از اين دنيا مي برَد به صورت يك «كَمپين جهاني = مبارزه همگاني» درآمده است زيرا كه تلفات اين بيماري بيش از هر جنگ است و به صورت پاندميك (پان يعني همه و دموس به معناي مردم = همه مردم گير) در آمده است.
     برآورد شده است كه بيماران ايدزي جهان در سال 2007 نزديك به چهل ميليون و در سال 2010 سي و چهار ميليون و در سال 2012 سی و شش میلیون تَن بودند. تا سال 2010 بيش از 30 ميليون تَن از بيماري ايدز كه ايميون سيستم (دستگاه دفاع طبيعي) بدن را از كار مي اندازد جان سپرده بودند و تا سال 2014 حدود سی و هفت میلیون. یکم دسامبر 2018 دبیرکل سازمان ملل گفت که 77 میلیون انسان به این بیماری (ویروس اچ. آی. ویHIV) دچار شده اند که حدودا نیمی از آنان درگذشته اند.
     ويروس اين بيماري (اچ. آي. وي) از طريق مايعات بدن (خون، مايعات تناسلي، شير مادر و ...) سرايت مي كند. هنوز داروي قطعي درمان اين بيماري به دست نيامده و يك قرص گرانقيمت كه از مخلوط سه داروي قبلي ساخته شده است تنها براي برسرپا نگهداشتن بيمار تا لحظه مرگ است و هدف از تجويز آن تنها حفظ كيفيت نسبي زندگاني تا واپسين دم است، و از اينجاست كه اهميت آموزش مردم و روشن ساختن آنان به گريز از اين بيماري آشگار مي شود.
     حدود ششصد هزار تن از قربانيان تلفات سالانه ايدز كودكان هستند كه عمدتا شير مادر بيمار آنان را مبتلاء كرده است. مبادله سرنگ آلوده تزريق مواد مخدر يكي از عوامل انتقال اين بيماري است. مردان و همجنس بازان بیشتر از زنان به بیماری ایدز دچار شده اند. قربانیان این بیماری، عمدتا زنان خودفروش هستند.
     نسبت ابتلاء به اين بيماري ميان سياهپوستان به ويژه در مناطق جنوب صحراي بزرگ افريقا بيشتر است. اين بيماري به صورت مرموز از همين منطقه (و عمدتا کشور کامِرون) پديدارگشت. به نظر پژوهشگران، این بیماری از دو قرن پیش و به صورتی دیگر و کم خطرتر در شمپانزه های آفریقای غربی دیده شده بود. خوردن گوشت این شمپانزه ها و تماس با آنها باعث انتقال به انسان و تبدیل نوع و خطرناک شدن آن شده است. یک سازمان آمریکایی در ژوئن 1981 بیماری ایدز را کشف و اعلام کرد.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: آمار رسمی تلفات و هزینه عملیات نظامی عراق از 20 مارس 2003 تا 30 نوامبر 2011 (8سال و 8 ماه و 4 هفته) جنگی که هنور منطق وقوع آن بدست نیامده است
20 آذر 1397 - 11 دسامبر 2018

آمار رسمی تلفات و هزینه عملیات نظامی عراق از 20 مارس 2003 تا 30 نوامبر 2011 (8سال و 8 ماه و 4 هفته) جنگی که هنور منطق وقوع آن بدست نیامده است

یکم دسامبر 2011 و 30 روز مانده به خروج مابقی نظامیان رزمی آمریکا از عراق، تلفات و هزینه عملیات نظامی عراق که بیستم مارس 2003 آغاز شد تا سی ام نوامبر 2011 و وضعیت این کشور به زبان آمار انتشار یافت و گفته شد که این ارقام رسمی است از این قرار:
     ـ تلفات نظامی آمریکا در عراق در جریان عملیات نظامی 8 ساله: چهار هزار و 485 کشته و 31 هزار و 921 مجروح.
     ـ شمار مجروحان آمریکا در عملیات غیر نظامی در عراق: 40 هزار و 350.
     ـ تلفات غیر نظامیان در استخدام کنتراتورهای آمریکایی در عراق (کانتراکتورها): دو هزار و 97 کشته.
     ـ تلفات عراقی های در جریان عملیات نظامی و یا در رابطه با این عملیات: 103 هزار و 775 کشته (دست کم).
     ـ از میان رفتن عناصر دانشگاهی و پژوهشی عراق به صورت قتل (ترور): 464 تن.
     ـ تلفات دست اندرکاران رسانه ها و پوشش اخبار عملیات نظامی و ناارامی ها: 174 کشته.
     ـ جمع هزینه پولی از آغاز عملیات تا نوامبر 2011: 805 میلیار دلار.
     ـ جا به جایی اجباری مردم در داخل عراق (از مناطق کُردنشین به عرب نشین و بالعکس و نقل و انتقال میان محله و شهرهای شیعه نشین و سنی نشین و نیز آشوری ها و مسیحیان دیگر): یک میلیون و 300 هزار تن.
     ـ عراقی های آواره سایر کشورها: بیش از یک میلیون تن.
     ـ مهاجرین عراقی به سایر کشورها در این مدت (با پذیرش رسمی و برای اقامت دائم): اندکی بیش از 500 هزار تن.
    هنوز تاریخ نگاران منطق وقوع این جنگ را به دست نیاورده اند. بهانه جنگ؛ فعالیت های هسته ای عراق و همدستی دولت بغداد با القاعده بود که این همدستی ثابت نشده و پس از شکست و اشغال نظامی شدن عراق اثری برای اثبات از سرگیری فعالیت های هسته ای این کشور (پس از بمباران رآکتورهای عراق توسط اسرائیل، دو دهه پیش از جنگ) به دست نیامده است. بویژه که چند روز پیش از آغاز جنگ، دولت عراق آمادگی خودرا برای بازرسی شدن به سازمان ملل اعلام کرده بود. نقش کویت و دولت سعودی در تشویق واشنگتن و لندن به جنگ با دولت صدام حسین مشخّص است. نتایج این جنگ؛ بی نظمی، نفاق و زد و خوردها در آسیای غربی، پیدایش فساد دولتی در عراق، پیدایش انفجارهای انتحاری و عملیاتی از این قبیل که دارد به سراسر جهان منتقل می شود، پیدایش داعش و نظایر آن، انتقال این وضعیات به سوریه و جنگ داخلی و ورود روسیه،آمریکا، ترکیه و ایران به آن، تردید به بقاء جمهوری یکپارچه عراق ِ دست ساخت انگلستان در اواخر جنگ جهانی اول و اندکی پس از آن، بسط نفوذ همسایگان در عراق که بعضا با دولت آمریکا هم خوب نیستند و احیاء خصومت سنی و شیعه.
بازگشت به فهرست مطالب...   


روزنامک: آل اسحاق در گفت‌و شنود با خبرگزاری فارس از ۳۵۰۰ برابر شدن نقدینگی (چاپ اسکناس) طی 40 سال خبرداد و مسائل اقتصادی دیگر
7 آذر 1397 - 28 نوامبر 2018

آل اسحاق در گفت‌و شنود با خبرگزاری فارس از ۳۵۰۰ برابر شدن نقدینگی (چاپ اسکناس) طی 40 سال خبرداد و مسائل اقتصادی دیگر

یحیی آل اسحاق (وزیر بازرگانی پیشین و رئیس سابق اطاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی) در گفت‌و شنودی با خبرگزاری فارس در مورد راهکارهای حفظ ارزش پول ملی، گفت: اصلی‌ترین مشکل در این باره این است که مقدار تولیدمان با مقدار مصرف و همچنین مقدار نیازمان به نقدینگی هم‌خوانی ندارد.
    این کارشناس 69 ساله اقتصادی با بیان اینکه حجم نقدینگی به هزار و هفتصد هزار میلیارد تومان افزایش یافته است، افزود: طی سال‌های اخیر، حجم نقدینگی به یکباره سه برابر شد که اگر مطابق با افزایش نقدینگی، تولید ناخالص داخلی کشور هم افزایش می‌یافت مشکلی ایجاد نمی‌شد. مشکل این است که نقدینگی افزایش یافته اما تولید افزایش نیافته است و عدم افزایش تولید در شرایط افزایش نقدینگی به معنای افزایش تورّم و مشکلاتی است که آن را مشاهده می‌کنیم. افزایش حجم نقدینگی و عدم افزایش تولید منجر به افزایش بیکاری شده است.
    آل اسحاق با بیان اینکه علت پایین آمدن ارزش پول ملی عدم تطابق تولید با میزان نقدینگی است، اظهار داشت: باید بین تولید، اشتغال، درآمد و حجم نقدینگی تعادل برقرار باشد.
    این کارشناس اقتصادی گفت که در حوزه ارزی هم وقتی عرضه و تقاضای ارز، نظام و قاعده نداشته باشد و به دلایل غیراقتصادی قیمت ارز افزایش یابد آن‌گاه ارزش پولی ملی هم کاهش می‌یابد.
    وی گفت که ظرف 40 سال گذشته حجم نقدینگی کشور 3500 برابر شده است و در 6 ـ 7 سال گذشته حجم نقدینگی به صورت جهشی افزایش و در سال‌های اخیر از 4 هزار و 500 میلیارد تومان به هزار و هفتصد هزار میلیارد تومان رسیده و قدرت خرید مردم و ارزش پول ملی کاهش یافته است که برای حفظ ارزش پول ملی باید حجم نقدینگی تحت نظم و کنترل درآید و مشکل ساز نباشد.
    آل اسحق با بیان اینکه نظام بانکی کشور هم باید اصلاح شود، 40 درصد دارایی‌های بانکی موهومی است که توسط مجامع بانک‌ها ساخته شده است، به این ترتیب که مجامع بانکی طلب‌های موهوم را جز مطالبات گذاشته‌اند و یک سری دارایی‌های بی‌ربط را قیمت‌گذاری‌کرده‌اند و 35 درصد از دارایی‌های بانکی کشور در حقیقت منجمد است، دارایی بانک‌ها به مِلک و سایر کالاها تبدیل شده است و قابل جابجایی نیست. بنابراین، 75 درصد از دارایی‌بانک‌ها از رده خارج است و در این وضعیت بانک‌ها می‌خواهند با 25 تا 30 درصد دارایی‌های خود نیازهای کشور را پاسخ دهند که این امکان‌پذیر نیست.
    وی با بیان اینکه بانک‌ها مجازند که 8 درصد دارایی‌های خود را به عنوان تسهیلات بپردازند، گفت: این در حالی است که بانک‌ها این رقم را به 17 درصد افزایش داده‌اند و چند برابر مجوز قانونی وام می‌دهند و با این کار دچار کسری می‌شوند و برای جبران این کسری اقدام به قرض گرفتن از بانک مرکزی می‌کنند و بانک مرکزی هم برای اینکه بانک‌ها بتوانند به فعالیت خود ادامه دهد با بهره‌های سنگین 30 درصدی به آنها وام می‌دهد و بدین ترتیب بانک‌ها به بانک مرکزی (ناشر اسکناس) بدهکار می‌شوند و پایه پولی هم افزایش می‌یابد.
    بنابراین، برای حل معضل نقدینگی باید وضعیت نظام بانکی را حل کرد، ولی مشکل در اینجا است که یک عده ذینفع با استفاده از نظام فعلی بانکی منافعی مانند دریافت وام‌های 10 هزار میلیارد تومانی دارند و نمی‌خواهند از این منافع دست بکشند. برای اصلاح نظام بانکی برخورد قاطع و جراحی لازم است. البته دشمن خارجی هم با ایجاد مسائل مختلف وقت مقامات را می‌گیرد و در مواردی مسئولین کشور به جای پرداخت به مسائل داخلی ناچارند که وقت خود را صرف مسائل خارجی ساز کنند.
    همچنین بخش مدیریت اقتصاد کشور نتوانسته با ابزار، دانش و علم اقتصادی و تاکتیک‌های اقتصادی اقتصاد را داره کند.
    اقتصاد جمهوری اسلامی 40 سال است که سیاست زده است و همیشه مدیرهای اقتصادی زیر سلطه مدیرهای سیاسی بوده‌اند. فرق مسائل سیاسی و اقتصادی در این است که مسائل سیاسی کوتاه مدت و زودگذر اند اما مسائل اقتصادی بلند مدت و ماندنی هستند و مسئله ساز.
بازگشت به فهرست مطالب...   




 

 

   
 

Vestidos de Casamento
 





 
 
© Copyright 2004   Rooznamak.com   All Rights Reserved